Ороhуга, Аҕа дойду иккис сэриитэ субу буолаары турдаҕына, Украинаттан дьону аҕалабыт диэн хас да дьиэни туппуттар. Сэрии саҕаланаатын кытта, ол дьиэлэртэн биирдэрин мин тѳрѳппүттэрбэр биэрбиттэр. Дьиэбит хабайар хаба ортотунан хаптаһын быыстааҕа. Дьиэ ортотугар маҥан испиэскэлээх кирпииччэ оһохтоохпут. Хаптаһын муостабытыгар, икки кыракый уот сиэбит хайаҕастардааҕар, муоста аннынааҕы буор кѳстѳрѳ. Мин, тоҕотун билбэтим, ол хайаҕастарга дьонум дьиэлэригэр суохтарына, буойалларын үрдүнэн, чэй тобоҕун, ууну кутан, маһынан булкуйа оонньуурум. Миэхэ аҕам оҥорбут мас ороно оһох таһыгар турара. Арай, биир киэһэ, утуйаары нуктаан иһэн, оһохпут турбатын кэнниттэн киһи тѳбѳтүн саҕа сутурук аргыый аҕай устан мѳлбѳйѳн тахсан эрэрин кѳрѳ биэрдим, уолуйан, соһуйан хаалан, сутурук ѳссѳ да балай да ѳр оһох үрдүнэн устан аан диэки, онтон тѳттѳрү турба кэннигэр тиийэн, кѳстүбэт буолуор диэри, саҥата суох дѳйѳн хаалбыт курдук кѳрѳ сыттым. Сутурук кѳстүбэт буолаатын, часкыйа түһээт, утуйан эрэр ийэлээх аҕам хоонньуларыгар биирдэ баар буола түстүм. Аҕам ороммун бэйэлэрин ороннорун таһыгар соһон талыгыратан аҕалла. Утуйуох курдук буолан нуктаан эрдэхпинэ, тыбыс-тымныы тарбах сүүспэр саба түспүт баттаҕым сүүмэҕин аргыый үѳһэ садьыйда! Мин ѳлѳрбүнэн часкыйа түһээт, утуйуохча буолбут дьонум хоонньуларыгар иккиһин дьылыс гынным, уонна, дьэ, налыччы утуйдум.
Тѳрѳппүттэрим аҕам аймахтарыттан кыһыл оҕону ииттэ ылбыттара: уолбут аҕыйах ыйынан ойоҕостотон баран хаалаахтаабыта. Мин кырачаан бырааппын аһынаммын, олус аймаммытым, суохтаабытым. Быраатым кѳмүллэ сытар уҥуоҕар үѳлээннээхтэрбиниин ыаллаах буола оонньуур идэлэммиппит. Ол кэнниттэн быраатым, ынырык киэптэнэн, түүн аайы түүлбэр киирэр буолбута. Дьиэбит иһигэр күѳх харахтарын муҥунан кѳрѳн, сырдык баттаҕа туран, икки илиилэрин сарбаппытынан, илиилэрэ уһаатар уһаан, миигин харбаан ылаары сойуолаһар. Куттанан, уолуйан аҕай уһукта биэрэбин. Аны утуйуохпун да саллар буолан хааллым. Хас түүн аайы ити түүл хатыланан сордоото. Сотору буолаат, син ѳйдѳнѳн, салламмын, киһи уҥуоҕар оонньуу барбат буолбуппут. Онтон ыла быраатым түүлбэр киирбэтэҕэ.
Оччолорго биһиэхэ Киирик ойуун таарыйан ааһара. Хантан сылдьарын билбэппин. Мин аҕам Аҕа дойду иккис сэриититтэн, пуойаска салгыҥҥа үрдэрэн, тымныйан ыалдьан, сыыйыллан дойдутугар тѳннүбүтэ. Эпэрээссийэлэнэн баран кыайан ѳрүттүбэккэ дьиэтигэр ыалдьа сыттаҕына, биһиги дьолбутугар Ороһуга Киирик ойуун кэлбитин истэн ыҥыран, эмтэтэн, аҕам бэттэх кэлбитэ. Аны туран, мин кыһыл оҕо эрдэхпинэ, кулгааҕым иһигэр үс бастаах кутургуйа тахсан аймалҕан бѳҕѳ буолбутугар, Киирик ойууну ыҥыран эмтэппиттэр. Киниэхэ махталбыт улахана, кэтэһиилээх күндү ыалдьыппыт этэ.
Биһиги таспытыгар барбыт-кэлбит, сытыы тыллаах-ѳстѳѳх, элбэх оҕолоох Харлампьевтар эбэлэрэ, отоһут Марыына эмээхсин олороро. Арай, биир күн эмээхсиммит сытыы тылын кыаммакка, Киирик кырдьаҕаһы хаарыйбыт. Ол күн, ынахтар киэһээ ыамнарыгар кэлбиттэригэр, Марыыналаах тыһаҕастара айаҕыттан хойуу күүгэн ыга анньан тахсыбыт да, тыына быстан, охтон түспүт.
Ол киэһэ Киирик ойуун, мүчүк гына-гына, мин ийэбиттэн ыйыппыт: «Хайа, таһынааҕы ыалгыт Марыына эмээхсиннээх хайдах олороллоруй?» – диэн.
Бүлүү эҥээригэр айылҕаттан айдарыылаах ахсаана биллибэт элбэх эмчит, отоһут, удаҕан, ойуун олорон ааспыттар. Мин ийэм Чопчу ойуун сиэнэбин диирэ. Чопчу ойуун, биир ханнык эрэ олус кыахтаах хоту сир ойуунун кытта охсуһа, күѳн кѳрсѳн ыллыы туран, тутуһан турар маһыгар уон тарбаҕа батары киирбититтэн хотторон, туран баран хаалбыта үһү.
Ийэм иитиллибит ийэтэ Арбыкина Марфа Спиридоновна маҥнайгы кэргэнин, ойуун буоларга сѳбүлэҥин биэрбэккэ, тыына быстыбыта дииллэрэ. Холкуостааһын саҕана хас да сүѳһүлэрин оччотооҕу былаас дьоно тутан ылбыттар. Марфа кэргэнин уҥуоҕар тиийэн, саба түһэн сытан, хараҕын уутунан сууна-сууна ытыы-соҥуу, үҥсэргии сыттаҕына, аллара диэкиттэн дүҥүр тыаһа күүһүрдэр-күүһүрэн, улам улаатан испитигэр, дьахтар уолуйан, куттанан, саллан, атахха биллэрбит. Кѳр бу, хайдахтаах курдук айылҕа барахсан модун кыахтааҕый, таайыллыбат таабырыннардааҕый?