Лена Роман Романович аттыгар биирдэ баар буолбутун өйдөөмүнэ да хаалбыта. Айаннаан иһэн кини быыбары сылыктаан көрүү хайдаҕын, москубалар тоҕо орооһоллорун туһунан ирэ-хоро кэпсээбитэ.
– Туох да буолбутун иһин, биһиги кыайыахпыт. Онуоха саарбах суох. Бу кыра кэм хаалбытын максимально туһаныахха наада! – дьонугар кытаанах установка биэрбитэ.
Кинини кытта, кырдьык, кыайыы-хотуу эрэ аргыстаһар. Ону бэйэтэ да саарбахтаабат курдук.
Бу күн чугас сытар түөрт бөһүөлэк дьонун кытта көрсүбүттэрэ. Лена кэпсэтиини сиһилии суруммута. Дьон ордук ханнык проблеманы көтөҕөрүн бэлиэтээбитэ. Роман Романович дьон ыйытыытыгар эппиэтэ бэлэм буолан иһэриттэн сөҕө санаабыта. Киһитэ кэлин сайдыбыт да эбит. ¥лэни-хамнаһы, тыа киһитин кыһалҕатын билэрэ-көрөрө сүрдээх. Кини Лена хараҕар өссө үрдээн көстүбүтэ. Дьахтар чараас сүрэҕинэн кини бу истэн-көрөн олороруттан тэптэрин, сүргэтэ көтөҕүллэрин сэрэйэр. Республика политикатын ырытыы, үлэни-хамнаһы быһаарыы икки киһи бэйэ-бэйэтигэр тардыһар күүһүгэр олорсон өссө дириҥ суолталаммыт, бүппэт-оспот аналламмыт курдук.
Киэһэ Роман Ленаҕа кэлбитэ. Ахтыспыт дьон имэҥнээх таптал уотугар умайбыттара. Эр киһи бу тухары кинини саныы сылдьыбытын, манна көрсөөрү анаан кэлбитин туһунан билиммитэ. Кинилэр күн бэҕэһээ арахсыбыт дьон курдук көрсүбүттэрэ. Араарбыт сыллар улахан иэйиигэ баһыйтаран ууллан-сүтэн хаалбыттара.
– Лена, мин эйигин үлэҕэ ылыахпын сөп. Куоракка көһөн кэл ээ. Оччоҕуна наар бииргэ буолуохпут. Миигин өйдүүр-өйүүр киһи олус наада.
– Куоракка сатаан үлэлиэм үһү дуо? Наһаа саллабын.
– Мин өйүөм буоллаҕа дии. Туохтан куттаннаххыный? Сөбүлэһэр буоллаххына, докумуоҥҥун оҥорон ыыта охсуом.
Хайа дьахтар таптыыр киһитин аттыгар сылдьарын сириэй? Лена үөрүүнэн сөбүлэспитэ.
Оттон куорат дьахтары тоҥуйдук көрсүбүтэ. Ол эрээри Лена сынтарыйыа суоҕа. Кини дьоҕурдааҕын Романыгар дакаастаан, кыһаллан үлэлиэ. Атын үөрэхтээх дьахталлартан хаалсыа суоҕа. Кини да үөрэниэ. Роман өйөбүлүнэн дьахтар иккис үрдүк үөрэҕэр киирбитэ. ¥лэлии-үлэлии кэтэхтэн үөрэммитэ. Маҥнай сэнии көрбүт-истибит дьахталлар сыһыаннара уларыйбытын бэлиэтиир буолбута. Кини бэйэбин көрдөрөн бу курдук дьүһүн кубулуйбуттара буолуо дии саныыр. Дьиҥэр, кыраҕы харахтаах дьахталлар Лена ким “протежета” буоларын түргэнник билэн, аны бэрт буола сатыыр буолбуттара.
Калиста Ивановна бастакы эппиэтинэстээх мунньахха кыыһы үчүгэйдик “миэстэтин булларбыта”. Лена үлэтин отчуотун истэн баран боппуруос бөҕөтүнэн көмпүтэ. Быһыыны-майгыны үчүгэйдик билбэт үлэһит тута мунааран тылыттан маппыта. Хата, отделын үлэһитэ Раиса Прокопьевна кини оннугар эппиэттээн балаһыанньаны көннөрбүт курдук буолбута да, Лена кыбыстан сиргэ тимирэ сыспыта. Калиста Ивановна кини диэки сэнээбиттии көрөн ылбыта бу ыарыылааҕын! Мунньах барыта нуучча тылынан барар. Калиста Ивановна дьыалатын-куолутун биэс тарбах курдук билэрин, өйүн-санаатын таһыма үрдүгүн ким да утарар кыаҕа суох. Киниэхэ холоотоххо, саҥа начальниктара нууччалыы санаатын да кыайан тиэрдибэт эбит. Ол эрээри билсии-көрсүү элбэҕи быһаарар кэмэ. ¥гүстэр маннык курдук ырыта санаан баран, Лена диэки буолбуттара. Күүстээх өйөбүллээх киһини кытта тутуспут быдан барыстаах. Калиста Ивановнаны төһө да ытыктаабыттарын иһин, үлэлиэхтэрин наада. Кини сотору уурайбыта. Сураҕа, тойонноро көрдөспүт үһү.
Лена үлэтигэр бырааһынньыкка курдук киэргэнэн, оҥостон-туттан ахан кэлэр. Кини Роматын болҕомтотун тардарга күһэллэр. Куорат кыраһыабай дьахталларыттан хаалсыбатах киһи диэн бүччүм санаалаах. Аныгы дьахталлар сытыылара да бэрт. Балаһыанньалаах киһиэхэ эриллэ түспүттэрэ эрэ баар. Лена киһитин күнүүлүү саныыр буолбута. Маҥнай утаа киэһэ аайы кэлэн барар буоллаҕына, билигин наар бокуойа суох аатыран, сыбыытыыра лаппа аҕыйаабыта. Араас туһалаах дьону кытта “аһаатаҕына” эрэ кэлэр идэлэммитэ. Наар орто холуочук киһини көрсөр ыарахан. Уруккутун курдук дьахтар эрэ сүрэҕин эймэһитэр алыптаах тыллары эппэт буолбута. Ромата хаһан сибэкки аҕалбытын да өйдөөбөт. Лена устан олорор квартиратыгар хаһаайынныы туттан киирэн, далбарга эрэ тутулла сатыыр. Биирдэ дьахтар мунньа сылдьыбыт санаатын этиммитигэр, киһитэ быыппаста түспүтэ.
– Лена, мин эйигин үлэҕэ ылбытым. Улахан хамнастааххын. ¥өрэнэ сылдьаҕын. Уонна өссө туохха наадыйаҕын?
– Рома, миэхэ эн истиҥ сыһыаныҥ наада. Кэлин наһаа уларыйбыккын. Таптыыргын-суоҕун да билбэппин. Көрсөр күннэрбит аҕыйаан иһэллэр. Бырааһынньыктарга, өрөбүллэргэ наар соҕотохпун. Биир эмит бырааһынньыгы миэхэ бэлэхтиириҥ тоҕо сатамматый?
– Лена, мин семейнэй киһибин ээ. Бырааһынньыктары дьоммун кытта атаарар буоллаҕым. Эн туспа олохтооххун. Баһаалыста, олоххун хайдах сатыыргынан тэрин. Мин туох да диэм суоҕа. Дьиҥэр, мин эйиэхэ ханнык да быраабым суох ээ. Эн даҕаны миигин бобор-хаайар туһаҥ суох.