– Чэ, ол туһунан чэйдии олорон кэпсэтиэхпит,– диэт Милата куукунаҕа ааста. Холодильниктан араас аһы таһааран остуолга толору уурталаан кэбистэ. Хараҥа кыһыл өҥнөөх бытыылканы ойутан таһаарда.
– Дьиҥнээх французскай винону боруобалаабытыҥ дуо, подруга? Уон сыл выдержкалаах вино. Москваттан аҕалбытым. Билигин маннык дьиҥнээх винону иһэбин. Дешевай кырааскалаах винолартан киһи төбөтө ыалдьар, – хороҕор фужердарга винону кутан кылыгаратан баран өрө аста. – Чэ, дьүөгэ, көрсүһүүнэн!
Таня сүтэрэ сылдьыбыт дьүөгэтин булан, үөрэн хабаххай амтаннаах винону иһэн кэбистэ.
– Дьиҥэр, мин олох испэппин ээ. Бэл, Саҥа дьылы көрсөргө биир бокал шампанскайы нэһиилэ иһээччибин. Уой, төбөбөр тахсара буолуо.
– Бу да кыыс, бүт эрэ. Маннык сыаналаах виноттан туох да буолуоҥ суоҕа.
Дьүөгэлиилэр күө-дьаа буолан, студеннаабыт кэмнэрин санаан, бу киэһэ эдэр саастарын эргиттилэр.
– Эн Агоргунаан уһуннук да доҕордоһон баран холбоспуккут дии. Спортсмен бөҕө, тутар этэрээт солбуллубат комиссара эҥин буолара дии. Билигин тугу гынар?
– Ынах сүөһүнү көрөр.
– Ол хайдах? ¥өрэхтээх киһи хотоҥҥо хааллан олорор дуо?
– Кини идэтинэн учууталлыы сылдьыбыта да, хамнаспыт кырата бэрт этэ. Иккиэн учууталлаан бииргэ кэлэр кыра хамнаспытынан сатаан олоруо суох курдук этибит. Ол иһин бааһынай хаһаайыстыба тэринэн үлэлиир. Сүөһүлээх эрэ буолан оҕолорбутун үөрэттэрэ сылдьабыт.
– Хас оҕолооххутуй? £йдүүгүн, уолгутун Ванюшаны уопсайга олорор студеннар бары көтөҕө сылдьааччыбыт дии.
– Түөрт оҕолоохпут. Ол Ваня билигин манна үөрэнэр. Кини кэнниттэн кэлбит кыыс эмиэ студентка. Икки кыра кыыс оскуолаҕа үөрэнэллэр.
– Бу ыарахан кэмҥэ туох ааттаах элбэх оҕону субуруттугут? Барыларын хайдах атахтарыгар туруораҕыт? Киһи былааннаан оҕолонуохтаах. Иитэр кыаҕа суох буолан баран төрөө да төрөө буолар дьахталлары олох өйдөөбөппүн. £ссө кэлин көмө көрдөөн айдаан бөҕө буолаллар.
– Мила, биһиги кимтэн да көмө көрдөөбөккө олоробут. Хата, оҕолор элбэх буоланнар, бэйэ-бэйэлэрин өйөһөн олоруохтара буоллаҕа дии. Кыра эрдэхтэринэ ыарахан, оттон кэлин кинилэргэ үчүгэй буолуо.
– Чэ, ол хайдах иитэргиттэн. Биһиги элбэхпит да, ким миэхэ өйөбүл-тирэх буолла? Хата, бары биһиги диэки көрөллөр. Бырааттарым, балтыларым проблемаларыттан сылайдым ахан!
– Мила, эһиги тоҕо биир эрэ оҕонон муҥурданныгыт? Куттала бэрт буолбатах дуо?
– Биир да уолбут сөп оҥорор. Павел билигин Лондоҥҥа олорор, тылы баһылыыр практикаҕа баран баран, салгыы манна үөрэнэбин диэн хаалла. Кини үөрэҕин төлөбүрүгэр туох да үбэ дук буолуо суох курдук. Хата, Андрей карьератын оҥорон, үбү-харчыны тобулар.
– Кырдьык, Андрей маладьыас да киһи эбит!
– Уой, Таня, кини маладьыас буолуо дуо? Мин буоллаҕым дии! Кинини муннуттан соспотоҕум буоллар, билигин ханна эрэ инженердии олоруо этэ. Кандидат буол диэн төһө аалбытым буолуой? Оттон аны докторантураҕа киирэн, докторскайын көмүскүүрүгэр эмиэ мин сүүрэн-көтөн быыс-хайаҕас булан, наадалаах дьону кытта ылсан-бэрсэн… Онон билигин техническэй наука доктора буолан сылдьар. Онтун аҥаара миэнэ дии саныыбын. Уопсайынан, дьахтар эр киһини оҥорор. Мила, эн да кэргэниҥ баардаах уол этэ дии. Ону эн хотоҥҥо, оҕолорго баайан кэбиспиккин. £йдөөх дьахтарыҥ буоллар, киһигин таһааран, бэйэҥ хотуннааҕынан олоруохтаах этиҥ.
– Ким билэр… Олохпутун сирбэппит. Айылҕаны кытта алтыһан, сүөһү-ас оҥостон олорор хайдах эрэ судургу уонна ыраас олох. Ким да иннигэр бэрт буола сатаабакка, бэйэбит айахпытын булунан олоробут. Дьөгүөр оннук өйдөбүллээх. Хата, биһиэхэ сир астыы, сынньана тахсаарыҥ.
– Кумаары, бырдаҕы олох тулуйбаппын бэйэҥ билэҕин. Арай Андрей биирдэ эмит балыктыы эҥин барыан сөп буолуо да, ол баҕа санаата. Хаһан да бокуой булбат. Уонна, эн учууталлыы сылдьаҕын? Хайдах үлэлии сылдьаҕын? Биир бэйэм биир да күн оскуолаҕа киирбэтэҕим. Оҕолор айдааннарын иһиттим да, төбөм хайа бараары гынар.
– Былырыын улууспутугар ыытыллыбыт конкурска кыттан, бастыҥ учуутал аатын ылбытым. Литература уруогун ордук сөбүлээн биэрэбин. Оҕолор классиканы ааҕа үөрэнэллэригэр иитэбин. Аныгы оҕолор аахпат буоллулар дииллэр дии. Оттон мин кылааһым оҕолоро бары ааҕаллар ээ. Кыра саастарыттан кинигэни таптыырга ииппитим таах хаалбатаҕыттан үөрэбин. Хас нэдиэлэ аайы литературнай ааҕыы киэһэтин ыытабыт.
– Дьүөгэм барахсан, бастыҥ учуутал буолан, хамнаһыҥ үрдээбэтэ дуо? Биһиги көлүөнэнэн босхо, ханнык эрэ идеал туһугар үлэлиир буолуу тохтуура буолуо. Эн хамнаскар дьайбат буоллаҕына, тоҕо умса-төннө үлэлии сатаатыҥ? Киһи бэйэтин туһугар олоруохтаах. Көрбөккүн дуо, ити салайааччыларбыт бары туох-ханнык иннинэ бэйэлэрин иннин көрүнэллэр дии. Сымыйанан норуот туһа дииллэр. Хата, мин ону эрдэ-сылла өйдөөн босхо хамначчыттаабатаҕым. Судаарыстыба быраҕан биэрэр 5 тыһыынчатын туһугар доруобуйабын биэрэн туран үлэлиэ суохпун.