— Что, нам теперь то одноглазое не пойми что ждать, чтобы выйти?
— Попробуем еще.
За день они накрутили верст десять с гаком, да гак был тот еще, белорусский, что длинней самой дороги. Ноги сбили, тяжело дышали, тропинку выучили едва ли не до каждой травинки, каждой ветки, — и стоптав ее вперед, неизменно возвращались к точке, где увидели чудовище.
Адась не просто сел на бревно, свалился, не сообразив и пакетик под себя подложить.
— Не могу, всё.
— Может, нам рюкзаки тут спрятать? — пан Владимир посмотрел на солнце, что пялилось совиным глазом, выглядывая из лохматых туч.
— А ты поручишься, что мы выйдем на то же место?
Солнце не собиралось нырять в реку. Вопреки жизни, короткой, как закат, висело, едва сдвинувшись с полудня.
— Лучше не оставлять. Тут движется всё, — сказал Роман. — Кроме моста.
— Есть хочется, — Адась полез в рюкзак за бутербродами. — Может, остановиться, рыбку половить, уху сварить на костре?
Владимир пожал плечами. Спросил у Романа:
— Тут корчма есть? Или шинок? Лучше корчомка, есть хочется!
Глава 3
Карчомка была нягеглая: куродым вісеў у паветры, сажа захінала столь, чорная, тлустая, а па кутах вісела стогадовае павуцінне.
Адась, заняўшы кут, стал сурвэткай праціраць брудны стол:
— Антысанітарыя!
— Затое паспрабаваць можно экзатычныя блюды! Уяві сабе: малочны парасёнак у клюкве, ласіныя губы ў воцате, пражаная зайчаціна…
— Лінь з валнушкамі, — падхапіў Раман.
— А плаціць чым?
— Ну, — Уладзімір паціснуў плячыма. — Мабільнік аддам.
— А навошта казе баян? Разрадзіцца заўтра, і проку з яго будзе менш, чым з цагліны.
— Але аднойчы нашўчадкі карчмара знойдуць чатырохсотгадовы артэфакт, уторкнуць у разетку…
Раман нервова зарагатаў, скідаючы напружанне.
— Стогадовы… Дзядзечкі, я заплачу. Я ж такі-сякі нобіль.
— Можна вудамі аддаць, — меркаваў Адась. — Яно практычней за тваю тэхніку.
— Ні за што!
— А за ласіныя губы?
Карчмар зіркнуў змрочна:
— Толькі яечня засталася. Балбатуны!
— А трыс-дзівінірыс? — павярнуў да яго голаў Уладзімір.
— Піва.
— Ну хоць салёныя свiныя вушы ёсць?
Карчмар зiрнуў на яго, як на вычварэнца:
— Калi пану шляя пад азадак трапiла, дык што я, павінен свінням сваім вушы адрэзаць, каб да піва салоных падаць?
— Бач ты лізунчык, малімончык, гарэлку яму падай на дваццаці сямёх травах, — тузануў губамі Адась. — Пі ды еш, што даюць. А мне вады, даражэнькі.
Кармар вочы падвёў пад лоб, ацэньваючы досціп наведвальніка.
— Тут ваду піць не варта, мала якую пошасць падчэпіш, — параіў Уладзімір. І звярнуўся да гаспадара:
— Нясі, даражэнькі. Есці вельмі хочацца.
Скаварада была такая ж парэпаная і чорная ад смуроду, як і столь, печ і далоні карчмара. Тры жаўткі ўздымаліся над прыгарэлым, тры кавалкі наздраватага чорнага хлеба на талерцы прыкладаліся да яечні. Тры брудныя лыжкі і адзін нож грукнуліся на сталешніцу.
— Санстанцыі на іх няма, — зморшчыўся Адась, адламаўшы акрайчык і спрабуючы жаваць. — Зубы зламаеш! Што яны ў яго кладуць?
— Што ёсць, тое й кладуць, — Раман уздыхнуў. — Не муку точна. Трэба было адразу да замку, там з ежай лепей.
— Не спяшайся. Не хацелася б з гераіняй уласнага аповеду гэтак знянацку.
— А можа, супадзенне? — Адась адшкроб кавалак яечні і рызыкнуў пакаштаваць. Грэбуючы, але голад не цётка, прымусіў есці, запіваючы півам для дэзынфекцыі. Ды й піва аказалася не горшае. — Не адзін Гаўрыла ў Полацку.
— Найшоў Гаўрылу! Надзейка яна!
— Прызнайся: ты ў яе закаханы! — узмахнуў лыжкай Адась.
— Было б дзіўна, каб пісьменнік не любіў сваіх герояў.
— Дзядзькі, вы аб чым? — узблагаў Раман.
— Ямо давай.
— І вы мне ўсё раскажаце?
— Ты нам раскажаш, — Уладзімір працёр лыжку праспіртаванай сурвэткай. — Хочацца ведаць, што тут дзеецца і як адсюль выбрацца.
І пацягнуў шмат яечні да рота.
— Я мала што ведаю, — уздыхнуў Раман, заглушыўшы першы голад. — Вы жартаваць і кпіць не будзеце? Фалькларыстам абзываць?
— Не будзем, — разам паабяцалі мужчыны. — Толькі й ты кідай сваё «дзядзечкі». Мы ў адной лодцы з табой.
— Як я й казаў, — хлопец склаў кулакі на стале, — тут нешта дзіўнае з прасторай і часам творыцца. То сціскае за горла, то прыадпусціць. Ідзеш у адно месца, трапляешь у другое. Гак па ілбе як дасць, ды з адцягам! То паны ўдваццацёх на адной свірэпе едуць, то барочныя касцёлы самі сабой будуюцца. У пушчы блукаць не даблукацца, а тут ЛЭП і здаля горад электрычнасцю свеціцца, экзатычныя расліны растуць.