Ён пакланіўся ў бок Катарыны, якая пасля гэтых слоў закрыла рукамі свой прыгожы твар, што палаў, як мак, а княгіня ад нечаканасці папярхнулася разведзеным вадой віном.
— Князь-гетман таксама не адразу знайшоў, што адказаць, — парадаваў іх Мяржынскі. — А калі ацяміўся, дык сказаў, што для яго занадта вялікі гонар — сваяцтва з каралеўскім домам.
Катарына адарвала рукі ад твару і ўпілася вогненным позіркам у аблічча апавядальніка.
— Адмовіў? — прашаптала яна.
Пан Ян ужо зразумеў, што дарма распусціў язык, і скупа кіўнуў. Князёўна гучна заплакала і, рэзка ўскочыўшы з-за стала, кінулася прэч.
— Божа, — усхліпнула і княгіня. — Што князь сабе надумаў? Ці ж калі каралевіч каталік, дык ужо і не чалавек?
І пабегла следам за дачкой. Вячэра была безнадзейна сапсаваная. Багуслаў, моцна раздражнёны тым, што прыватнае жыццё яго дому так бесцырымонна выставілі на агульнае абмеркаванне, таксама ўстаў і, змераўшы халодным позіркам захмялелага дзядзькавага любімца, выйшаў. Зрэшты, гэтая гісторыя надоўга засела ў яго галаве.
— Ну і сястрычка! — потым мармытаў ён сабе. — Прымудрылася круціць амуры з абодвума каралевічамі адначасова!.. Няўжо Уладзіслаў перадумаў ажаніцца з Катарынай, але, не жадаючы сварыцца з дзядзькам падчас ваеннай кампаніі, вырашыў падаслаць замест сябе брата? Ці ж Ян Казімір так закахаўся ў маю сястру, што адважыўся перабегчы дарогу каралю?
На жаль, гэтыя пытанні пакуль заставаліся без адказу, таму Багуслаў вырашыў пачакаць, спадзеючыся, што час вырашыць усе загадкі
Пасля таго, што адбылося, пан Мяржынскі не затрымаўся ў Кейданах і назаўтра ўжо даваў даручэнні слугам, каб бяспечна даставілі яго рэчы дадому. Але тыя так нядбала ўкладалі іх на вазы, што абураны гаспадар выбег на двор і кляў чэлядзь як толькі мог, аж стаміўся. Ён спыніўся адпачыць і ўбачыў невялікі атрад, што як раз прайшоў праз унутраную браму.
Чацвёра ўзброеных ваяроў суправаджалі нейкага вельмі ганарыстага шляхціца, які ехаў наперадзе на белым кані. Такой дзівоснай жывёлы пан Ян не сустракаў нават у княжацкіх стайнях. Коні чыста белай масці рэдка з’яўляюцца на свет, а гэты быў менавіта снежна-белы, з моцным акруглым тулавам, высокімі стройнымі нагамі і доўгай шыяй, на якой сядзела маленькая галава з раскошнай доўгай грывай. Белыя коні звычайна маюць лагодны нораў, аднак гэты і тут вылучаўся: ішоў спакойным крокам, аднак у глыбіні яго вялікіх карых вачэй гарэў шалёны агонь, які ясна сведчыў аб тым, што толькі жалезная рука вершніка ўтрымлівае яго ў пакоры.
Пан Мяржынскі так загледзеўся на каня, што на гаспадара звярнуў увагу толькі калі той, пад’ехаўшы да ганка, спешыўся прама перад ім.
— Пра воўка памоўка, а воўк на парог, — збянтэжана прамармытаў ён. — Пан Саковіч, гэта сапраўды ты?
— Я, — трохі неласкава сказаў пан Саковіч, таму што не забыўся, як князь-гетман калісьці накрычаў на яго ў прысутнасці гэтага шляхціца. — Будзь здароў, пан Мяржынскі.
Пакуль пан Ян вітаўся з ваярамі ашмянскага падкаморага, апошні знайшоў поглядам княжацкага стайнічага і махнуў яму, каб падышоў. — Майго Буцафала ў княжацкую стайню пастаў, — загадаў ён. — Рассядлай, абатры насуха і аўса поўныя яслі насып. І напаіць не забудзься!
— Добра, шаноўны пане, — слуга пакланіўся так нізка, што ледзь не праараў носам зямлю.
Узяўшы повад, ён паспеў зрабіць усяго некалькі крокаў, як жарабец злавесна заіржаў і, стаўшы на дыбкі, з усяе сілы ўлупіў небараку, які неабачліва павярнуўся, капытом у грудзі.
— Божа міласэрны! — спалохана крыкнуў хлопец, адпускаючы повад.
На дапамогу кінуліся слугі Саковіча, аднак свавольная жывёла раз’ятрана насілася па двары, не жадаючы трапляць у чалавечыя рукі.
Прыйшлося пану падваяводу самому лавіць і ўтаймоўваць свайго каня. На ўсеагульнае здзіўленне, той, толькі адчуўшы руку гаспадара, адразу ж супакоіўся і ціха пырхаў, пакуль пан Адам прывязваў яго. Слугі здалёк нясмела назіралі.
— Ну, чаго вочы вырачылі? — закрычаў пан падваявода. — Нясіце вады!
Хтосьці хутка схапіў вядро і пабег да калодзежа. Пан Ян, падышоўшы бліжэй, зацікаўлена аглядаў жарабца.
— Адкуль гэта ў цябе такі цуд? — захоплена спытаў ён, не знайшоўшы ў высакароднай жывёле ніводнага недахопу.
— Буцафала маскоўскі цар даслаў у падарунак нашаму каралю, — Саковіч пяшчотна правёў рукой па шаўкавістай конскай грыве. — Напэўна, спадзяваўся, што той зверне сабе шыю, калі на яго сядзе. Так яно і здарылася б, калі б мяне побач не было… Словам, яго вялікасць так разгневаўся на гэтага нягодніка за непачцівае абыходжанне з яго каралеўскай асобай, што аддаў яго мне. І мы з Буцафалам вельмі задаволеныя такім мудрым рашэннем. Праўда, коніку?