— Ну і ну! — выпіў валер’янкі і выцер вусы Артур. — Я тады зусім кацяня быў — і то, помню, плакаў… Каб толькі пачуць такое, варта было, скажу я вам, з вашаю Клаваю ажаніцца.
— Агентура, — незразумела што і да чаго шэптам сказаў Леў Міронавіч і даліў Артуру валер’янкі. — Ты ад мяне яшчэ не тое пачуеш… Вось ведаеш ты, што цяперашні наш Кіраўнік Дзяржавы таксама двайніком час ад часу падмяняецца?
— Э, — адмахнуўшыся лапай, не даў веры Артур. — Такога падмяніць — што ката на сабаку, адразу б заўва жылі.
— А тут так хітра ўсё змайстравана, што не кожны заўважыць, — паказытаў яго, як неразумнае кацяня ма лое, Леў Міронавіч. — Словы казаць выстаўляецца адзін чалавек, а справу рабіць — другі. Дык вось тое, што трэба гаварыць, гаворыць ён, а ўсё наадварот робіць іншы. Таму, калі ён кажа пра дабрабыт, дык чакай галечы. А паколькі пра галечу ён не кажа, дык дабрабыту і не чакай. Ты прыгледзься ўважліва да ўсяго гэтага, прынюхайся. Прылавіся ўрэшце, калі катом на белы свет з’явіўся!..
І пачаў Артур прыглядацца, прынюхвацца, аднак ні чога такога, пра што казаў Леў Міронавіч, не заўважаў, а прылавіцца як след ніяк не ўдавалася, бо надта ж далёкім, высокім, недасяжным быў той самКіраўнік, ці то ягоны двайнік. Ды яшчэ і ахоўнікаў вакол яго віравала столькі, што куды там кату — мышы не прашмыгнуць. Адной чы ў лядовым палацы, дзе Кіраўнік Дзяржавы ў хакей гуляў і клюшку зламаў, Артур да яго з новай клюшкаю кінуўся. Дык ахоўнік схапіў за хвост — і аб лёд галавой! А Кіраўнік ката на клюшку — і ў вароты, як тую шайбу! І пяць тысяч адных ахоўнікаў, бо нікога болей у палац не ўпускалі, як заравуць у адно горла: «Гоол!» — і суддзя свішча і крычыць: «Гоол!» — і свісток ягоны пішчыць:
«Гоол!.. «Ледзьве пасля ўсяго гэтага Артур ачомаўся. Плюнуць ужо хацеў і на таго Кіраўніка, і на ягонага двайніка, бо жыццё даражэй, але быў Артур, папершае, катом на дзіва ўпартым, а, падругое, падвярнуўся і да памог, як заўсёды, выпадак.
Клаўдзія Львоўна, калі гэтак яе, па бацьку, называць, дык, можа, і ўяўляецца некаму старой пацучыхай, з якой хіба толькі кот і ажэніцца. Але калі Клаўдзію Львоўну называць Клавай ці Клаванькай, дык ёй дваццаць два гады — і яна адначасова і мадэлька, і спявачка, і танцорка, дый наогул яна ў ліку першых нашых прыгажунь, калі не найлепшая з іх. А інакш за што б Стась Цянькоўскі, які капейчыну нікому каля царквы не падасць, яшчэ да вяселля ёй катэдж з машынай адпісваў?
А ў Дзяржаве якраз СЧЗК — Свята Чарговай Зме ны Канстытуцыі. Кіраўнік Дзяржавы, якога скарочана КДБ завуць, бо назва Дзяржавы на Б пачынаецца, Кан стытуцыю змяняе, паўнамоцтвы свае доўжыць — і да лей кіруе. Таму што няма ў Дзяржаве нікога іншага, хто б мог пакіраваць. І народ, натуральна, шчасце сваё разумее і з гэтай нагоды гуляе, не кажучы ўжо пра ўрад і пар ламент. Праз тое КДБ пры кожнай змене Канстытуцыі нешта накшталт дня нараджэння спраўляе — і ў яго ную рэзідэнцыю запрашаюцца лепшыя з лепшых, каб віншавальныя тосты прамаўляць, спяваць, скакаць і, хто чым можа, КДБ адорваць.
За тое, каб ад значыцца на Свяце Чарговай Зме ны Канстытуцыі ў рэзідэнцыі Кіраўніка, сярод леп шых з лепшых вяліся нечалавечыя бойкі, усчынялася звярыная грызня, і Клаўдзія Львоўна, хоць была і ма дэлькай, і спявачкай, і танцоркай, і прыгажуняй, ніколі ў бойкі тыя не лезла, бо на перамогу не мела ніякіх спадзяванняў. Але гэтым разам распарадчыкам на свяце, ці, калі заўгодна, цырымоніймайстрам, аказаўся Стась Цянькоўскі, які зрабіў нечаканы жэст на развітанне і перадаў для Клаўдзіі Львоўны адмысловае запрашэн не ад КДБ.
— А падарунак для яго ты ўжо зпад кацінага хваста вытрасай, — сказаў Стась груба і так вульгарна, што Клаўдзія Львоўна нават замаркоцілася.
— Ты чаго сумуеш? — пацікавіўся Артур, і калі Клаўдзія Львоўна распавяла пра грубасць і вульгарнасць цырымо ніймайстра, Артур падумаў, прынюхаўся да сітуацыі і спытаў:
— А чым я не падарунак? Я, канечне, не сіямскі і не ангорскі, звычайны кот з сярэднім хвастом сярэдняй пушыстасці, але ж валер’янку з кілішка п’ю і лапу на лапу закідваю… Дый сказаць штонебудзь пры выпад ку не праміну, і ўмею выгляд зрабіць задуменны… Каты наогул на філосафаў падобныя. Я б сам сабе ката завёў, каб не меў сябе самога.
— Ты ж мне муж, як я цябе падарыць магу? — яшчэ болей замаркоцілася з такога глупства Клаўдзія Львоў на, але Артур нагадаў ёй казку пра Ката ў ботах, якога ўсё дарылі, а ён усё да гаспадара вяртаўся, і да Клаўдзіі Львоўны ўрэшце дайшло, што гэткім мудрым катом калі й ахвяраваць, прынесці яго некаму ў падарунак, дык толькі Кіраўніку на карысць Дзяржаве. — Давай паглядзім, куды ўпакаваць цябе, — прымерылася яна, як краўчыха, да Артура. — Не за хвост жа цягнуць…