— Калі Вадзім Альбертавіч быў запасным абаронцам у фінскай зборнай, — разважна сказаў Пекка, — тады ягоныя юначыя дасягненні ў хакеі ніколькі не меншыя за яго ныя дарослыя дасягненні ў цэментнай прамысловасці. Аль бо вы папросту гарады і краіны пераблыталі, сокалы?
— На жаль, Вадзім Альбертавіч не гуляў за фінскую зборную, а, на шчасце, анічога мы не пераблыталі. Выйшла так, што Хельсінкі ўдала прышпіліўся ў гэтым суцяшаль ным туры да СанктПецярбургу, толькі спераду. Дзесяць дзён там, а два дні тут. Так бы мовіць, для размінкі.
— Размінаемся, — сказаў Пекка. — Налівай!..
— А што гэта мы проста так выпілі? — апамятаўся, праглынуўшы гарэлку, Алег Мікалаевіч.
— Сапраўды, — падтрымаў яго Вадзім Альбертавіч. — У нас так не прынята…
— Прынята, што так не прынята, — пайшоў ім насу страч Пекка. — Я ж помніў, што не прынята, таму з то ста і пачаў, а пасля ўзяў ды забыўся. Для выпраўлення памылкі — налівай!.. Прапаную выпіць за перамогу!
— Каго над кім? — спытаў Вадзім Альбертавіч.
— Зборнай Беларусі над зборнай Расіі!
— Нерэальна! — тонам знаўцы заявіў Вадзім Альбертавіч.
— Тады ў заклад? — завёўся Пекка. — На сто марак?
— І я ў долі, — ушчыміўся Алег Мікалаевіч.
— З кім? — спытаў Вадзім Альбертавіч.
— З табой, я хіба дурань, каб прайграваць? Вадзім Альбертавіч глянуў на яго і завагаўся.
— Што ж мы абодва супраць сваіх ставім?.. Неяк не патрыятычна… — І спытаўся ў Пеккі. — Калі б фіны з рускімі гулялі, ты б на каго паставіў?
— Фіны ставяць толькі на сваіх, — сказаў Пекка. — Таму мы і фіны.
Узнікла маральная праблема — лепш бы Вадзім Альбертавіч не вагаўся і нічога ў Пеккі не пытаўся.
— Магу на рускіх паставіць, я ўсё ж у Маскве вучыў ся, — хітра падагрэў іх патрыятычныя пачуцці, выйгра ючы на гэтым сто марак, Пекка.
— Прынята! — адчайна працягнуў яму руку Вадзім Альбертавіч. — Ставім на сваіх, дзе наша не прападала!
— Тут і прапала, — незадаволена буркнуў Алег Міка лаевіч. — Сто марак — гэта сто марак, а патрыятызм — хрэн ведае што…
— За прынятае і прымем, — падняў шклянку Пекка. — І за хрэн ведае што!..
— І за перамогу! — чокнуўся з ім Вадзім Альбертавіч.
— І за перамогу! — чокнуўся Пекка з Алегам Мікалаевічам.
— Можна было і падзяліць, — выціраючы гарэлку ў куточках рота, заўважыў Алег Мікалаевіч. — А то тостаў на ўсё не хопіць.
— Грошай бы хапіла, — сказаў нібыта сабе самому Вадзім Альбертавіч.
— А што гэта вы з такімі грашыма ды ў такое падарожжа? — спагадліва спытаў Пекка. — Усё ж інжынеры…
— Так, але простыя, — уздыхнуў Вадзім Альбертавіч.
— Не, у нас ёсць грошы, — няўхвальна зірнуў на ся бра Алег Мікалаевіч. — Толькі яны ў Сонечкі… Ну, у сяброўкі і калежанкі трэцяй любімай жонкі Вадзіма Альбертавіча, якая ў нашай групе суправаджаючай. Яна параіла нам да Піцера пакінуць у сябе толькі дробязь на сувеніры, сказаўшы, што Фінляндыя — не тая краіна, дзе прапіваюцца грошы.
— Вып’ем за жанчын, — прапанаваў Пекка, — хоць няпраўда Сонечкіна… Фінляндыя якраз тая краіна, дзе прапіваюцца грошы…
— Пекка, а ты хто? — спытаў, азіраючы некалькі прас вятлелы дом, Алег Мікалаевіч. — Мы вось простыя савецкія інжынеры, а ты?
— А я просты фінскі антысаветчык…
— Як гэта? — затрымаўся з кавалкам селядца каля рота Алег Мікалаевіч. — А Карл Маркс на грудзях?
— Папершае, Карл Маркс не на грудзях, а на май цы, — удакладніў Пекка. — А майку заўсёды можна пе раапрануць. Падругое, Карл Маркс хоць і мае нейкія адносіны да марксізму, але не мае ніякіх адносін да саветызму.
Простыя, хоць, нібыта, і былыя, але ўсё адно савецкія інжынеры колькі часу памаўчалі, абдумваючы тое, што сказаў ім просты фінскі антысаветчык.
— Тады на каго ж ты сем гадоў у Маскве вучыўся? — са зразумелым Алегу Мікалаевічу недаўменнем спытаў Вадзім Альбертавіч.
— На антысаветчыка і вучыўся, — нібыта не разумею чы таго, чаго яны не разумеюць, адказаў Пекка. — Таму што ні на каго іншага вывучыцца там было немагчыма.
— Неяк гэта ўсё складана для нас… — здаўся Вадзім Альбертавіч. — Нам і ў простую партшколу не паступіць было…
— Вось у тым і ўся справа! І я меў у вас на ўсім гатовым амаль дзвесце рублёў стыпендыю, а вы ў сябе — двац цаць! — нібы пачаў нешта тлумачыць шалёны Пекка — і не стаў далей нічога высвятляць. — А, налівай!..
— Можа, лазня паспела?.. — выказаў меркаванне Ва дзім Альбертавіч, які стаў раптам пачувацца хоць і хмель на, але няўтульна.
— Якая ўжо цяпер лазня, — павёў рукой над застол лем Алег Мікалаевіч. — Чацвертую пляшку давальва ем… Ці пятую?..