14.39.48.3: ‘ancipitis argumenti iudicio’ ← BM (VIII, 1, abs. 5): см. комм. к 14.54.20.1.
14.40.1.2: ‘maxima claritatis increments’ ← BM (VI, 5, 5): см. комм. к 4.1.9.4.
14.40.2.2: ‘nautis partim lapidum, partim telorum nimbo obrutis’ ← BM (III, 2, 23): ‘undique ruentibus telis’ (‘со всех сторон летели копья’, яростно наседали враги, чтобы захватить тебя).
14.40.4.2 (1): ‘vehementi remorum impulsu concitatis navigiis’ ← BM (III, 2, 10): см. комм. к 10.9.3.7.
14.40.4.2 (2): ‘neglecti regalis consilii poenas exitio pependerunt’ ← BM (I, 7, 4): см. комм. к 14.23.10.1.
14.40.4.4: ‘similem pugnae eventum habuit’ ← BM (III, 2, 1): см. комм. к 11.12.2.4.
14.40.5.2: ‘nee iam inferendis ictibus sed vitandis vacarent’ ← BM (II, 3, 2): см. комм. к 1.4.1.6.
14.40.5.3: ‘ab imminenti exitio’ ← BM (VI, 7, 2): см. комм. к 6.7.16.2.
14.40.6.1: ‘armatus concessit solusque tot hostes… mira animi corporisque virtute sustinuit’ ← BM (III, 2, 1): см. комм. к 9.4.7.6–6.
14.40.6.3: ‘telaque in se congesta’ ← KKP (VIII, 14.38): ‘undique et in pedites et in ipsum Porum tela congesta sunt’ (со всех сторон полетели стрелы в пехотинцев и в самого Пора).
14.40.7.1 (1): ‘hebetatis nervis’ ← BM (II, 6, 1): см. комм. к 6.8.6.2; ← BM (VII, 2, 3): см. комм. к 10.18.19.4.
14.40.7.1 (2): ‘tam gravem lapidis ictum capite excepit’ ← BM (1,8, ext. 2): см. комм. к 14.32.2.4.
14.40.11.3: ‘facto irruptionis gradu’ ← BM (I, 8, 6): см. комм. к 14.39.17.3.
14.41.5.1: ‘neutram necessariis defensionis usibus aptare possit’ ← BM (VIII, 7, ext. 5): ‘dexteram suam necessariis usibus aptabat’ (чтобы Карнеад не умер от голода, ‘для приёма необходимой ему пищи она позволяла ему пользоваться её собственной десницей’).
14.41.6.2 (1): ‘hunc vocis iactum’ ← BM (I, 5, 8; I, 5, 9): см. комм. к 2.6.12.4.
14.41.6.2 (2): ‘cordis obtusi’ ← BM (VI, 9, 1; VII, 3, 2): см. комм. к 3.6.7.2 и 4.3.1.4.
14.41.6.2 (3): ‘quam poterat clara voce praedicavit’ ← BM (VI, 4, 1): ‘quam poterat clara voce denunciauit’ (и тогда Манлий Торкват… ‘насколько только мог громким голосом’ объявил, что тут же убьёт любого, кто…).
14.41.7.4: ‘partim а fortitudine, partim ab astutia praesidium mutuatus est’ ← BM (VII, 4, 3): см. комм. к 3.6.14.5.
14.42.4.5: ‘amplius quam hostis saevitia in metu reponebatur’ ← BM (I, 7, ext. 4): см. комм. к 14.2.7.4.
14.42.5.1: ‘summa cum totius exercitus haesitatione’ ← BM (III, 8, ext. 6); см. комм. к 14.39.40.3.
14.42.5.4: ‘contigui maris saevitia interpellante, profunditatis habitum excusse rimari non potuit’ ←BM (IX, 8, ext. 2): ‘militum corpora saeuitia maris interpellante sepulturae mandare non potuissent’ (из-за вмешательства жестокой бури они не смогли похоронить тела своих погибших воинов).
14.42.8.2: ‘eoque aspectu permulsos regis oculos’ ← BM (II, 4, 4): см. комм. к 14.39.22.2.
14.42.12.2: ‘Absalonem maledico astantium sermone lacerari’ ← BM (VII, 2, ext. 6): ‘cum maledico quorundam sermoni… interesset’ (‘присутствуя при одном разговоре, во время которого все обсуждали какие-то сплетни’, он хранил полное молчание…).
14.42.12.8: ‘conspicuum virtutis opus edere’ ← BM (IV, 3, 4): см. комм. к 0.1.3.1.
14.42.12.17: ‘exsurgentesque animis hebetatos fortitudinis nervos pristina virtutis fiducia recreate’ ← BM (IV, 4,11): ‘exurgamus potius animis pecuniaeque aspectu debilitatos spiritus pristini temporis memoria recreemus’ (Так пусть лучше, благодаря памяти о прошлом, вспыхнут наши сердца, пусть укрепится наш дух, ослабленный деньгами!); ← BM (VII, 2, 3): см. комм. к 10.18.19.4.
14.42.14.2: ‘quos cum intra navigium suum frequentes adesse cognosceret’ ← KKP (VII, 1.5): ‘quos ubi frequentes adesse cognovit’ (‘Узнав, что толпа воинов собралась’, он вышел на сходку).
14.42.17.1 (1): ‘effuso damoris gaudio’ ← BM (IV, 1, 2; V, 1, ext. 4): см. комм. к 8.16.8.2.
14.42.17.1 (2): ‘deque accusatoribus Absalonis veneratores effecti’ ← BM (III, 7, 1e): см. комм. к 12.1.4.4.
14.42.17.1 (3): ‘tantumque se in despiciendis laudibus gessit, quantum in contemnendis vituperiis egerat’ ← BM (IV, 1, 6); см. комм. к 7.10.5.7.
14.42.17.3: ‘tantulo negotio tam ingens periculum dispulsum est’ ← KKP (III, 11, 27): см. комм. к 6.1.2.3.
14.42.20.2 (1): ‘subito lapsu corruit’ ← BM (I, 5, 2): см. комм. к 7.11.8.5.
14.42.20.2 (2): ‘vehementi ictu’ ← BM (III, 2, 10): см. комм. к 10.9.3.7.
14.42.21.2: ‘excussum sibi exploratumque… robur’ ← BM (VII, 2,2): ‘explorato et excusso consilio’ (военные действия следует вести в соответствии ‘с хорошо продуманным и составленным планом’).
14.43.2.1: ‘spe viribus maiore complexi’ ← BM (IV, 7, ext. 2): см. комм. к 10.16.6.3.