Кляйн каціўся па двары, як мячык. Мы ледзь-ледзь паспявалі за ім. Прабеглі па адной дарожцы, павярнулі на другую.
— Стойце!
Кляйн спыніўся як укопаны. Мы ледзь не наляцелі на яго.
— Бачыце? — паказаў Кляйн на хатку, зробленую з бамбуку, чароту і пальмавых лістоў.
Каля хаткі, павярнуўшы набок галаву, сядзела аўчарка.
— Чаму яна так галаву выгнула? — запытаўся Міхась у Кляйна.
— А вунь ад тых слупоў калючы дрот працягнуты, — весела прагаварыў Кляйн.
Сапраўды, каля хаткі былі закапаны два слупы, непадалёку адзін ад другога. Як для гайданкі звычайна закопваюць. Але замест гайданкі хтосьці (магчыма, і сам Кляйн) нацягнуў калючы заіржавелы дрот, прыкладна ў метры ад зямлі, а мо і крыху вышэй.
— Навошта там дрот? — пацікавілася Наташа.
— Хутка даведаецеся, — пачулі ў адказ.
З-за хаткі выбег маленькі кудлаты сабачка. У зубах ён нёс кавалак мяса. Віляючы хвастом, падбег да аўчаркі, паклаў перад ёю мяса. А аўчарка нават галавы не павярнула. Толькі высунула язык і аблізнулася.
— Чаму гэты кудлацік аўчарцы мяса прынёс? Чаму так дагаджае ёй? Хіба гэтая аўчарка сабачы кароль? — здзівілася Наташа.
А кудлаты сабачка схапіў мяса ў зубы, устаў на заднія лапы і… даў аўчарцы. Аўчарка імгненна глытнула мяса.
— Сапраўдны кароль. Свайго слугу мае, — засмяяўся Міхась. — Някепска яму жывецца. Прыносяць і ў рот кладуць.
Кляйн хітра падміргнуў нам, прыжмурыўшы вока.
— Аўчарку нашыйнікам я за дрот зачапіў. Другі дзень яна тут стаіць.
У Наташы на вачах выступілі слёзы.
— Навошта так? — паціху сказала яна.
— Эксперымент. Навуковы эксперымент, — павольна расцягваючы словы, напэўна, каб лепей дайшло да нас, прагаварыў Кляйн. — Гэтыя сабакі даўно здружыліся. Маленькі хоча дапамагчы аўчарцы. Дарэмна. Кавалачкі мяса яе ўсё роўна не выратуюць. А дрот, каб маленькі і хацеў, не перагрызе. Зубоў не хопіць дрот грызці.— Кляйн уважліва паглядзеў на нас і дадаў: — Дрот тут як сімвал сілы. Сілу нават дружба не адолее. Цяпер зразумелі, што значыць сіла?
Пакуль не ўсведамляючы, добра раблю ці кепска, я пайшоў наперад, туды, дзе сядзела аўчарка. Краёчкам вока заўважыў, што за мною ідуць Міхась і Наташа.
— Куды вы? — пачулася ззаду, як стрэл.
Я пайшоў хутчэй. Некалькі крокаў засталося да аўчаркі. Кудлаты сабачка адбегся і заскуголіў. А аўчарка загыркала, аскаліўшы іклы.
— Укусіць, — зноў ззаду, як стрэл. Мяне апярэдзіў Міхась.
— Цюцька, цюцька, — ласкава прагаварыў ён. — Не злуйся. Мы дапаможам табе.
Аўчарка замахала хвастом.
— Яна зразумела, — усхвалявана прашаптала Наташа.
Міхась ступіў яшчэ крок, працягнуў руку і адшпіліў нашыйнік. Аўчарка прысела на зямлю. Зняможылася за два дні.
Міхась пагладзіў яе па спіне:
— Ідзі. Хутчэй ідзі.
Пазіраючы на нас слязлівымі вачыма, аўчарка ўстала і, ківаючыся, пайшла за вугал хаткі. Кудлаты сабачка паляцеў за ёю. Не ведаю, як у Міхася і Наташы, а ў мяне на душы стала радасна. Упершыню тут, у Кляйна, адчуў радасць. Правільна кажуць: як нямнога трэба іншы раз для радасці, для шчасця!
Мне хацелася пабегчы за аўчаркай, хацелася лашчыць яе, карміць. І мы пабеглі б, і лашчылі б, і кармілі б, і смяяліся б, і расказвалі б, як ішлі, як адчаплялі яе, калі б не Кляйн.
Ен стаяў і спадылба пазіраў на нас.
— Смелыя, — вымавіў праз сцятыя вусны, калі мы падышлі да яго.
— Эксперымент закончыўся, доктар Кляйн, — зусім па-даросламу сказаў Міхась.
— Адзін закончыўся, а другі толькі пачынаецца, — пачулі мы ў адказ. — Два заданні вам даю. Два, — Кляйн падняў угору два выцягнутыя пальцы. — Піф-Піф вам усё растлумачыць.
Рэзка, па-ваеннаму павярнуўшыся, ён пакрочыў па дарожцы.
Здараецца, што і фразеалагізмы дапамагаюць
Ну й выдумаў для нас заданні Кляйн! Самі памяркуйце. Адно заданне — балотную ваду ачысціць. Другое — таксама ачысціць. Толькі не ваду, а насенне культурных раслін ад пустазелля. Гэткіх заданняў нам і ў школе не давалі.
Мы моўчкі хадзілі па пакоі. А на стале ў крыштальнай шклянцы стаяла мутная балотная вада. І поліэтыленавы мяшэчак ляжаў, дзе было змешана насенне культурных раслін з насеннем пустазелля.
Доўга мы так хадзілі, душу сабе вярэдзілі. У мяне нават галава разбалелася.
Вось і Міхась не вытрымаў. Узяў са стала шклянку з балотнай вадой, пакруціў у руках, прамовіў:
— А калі праз акно на двор выліць? Надакучыла ўсё.
— Я табе вылью, — насварылася на яго Наташа. — Забыўся, чаго сюды прыляцелі? А Кляйн? Ведаеш, як будзе з нас смяяцца?