Выбрать главу

cultivable: kultiv-ebla.

cultivate: (till, also fig., as arts, letters, acquaintance, mind, etc.) kultivar; (for profit) explotar.

cultivated: kultiv-ita.

culture: kultiv-(ad)o; (ethical, intellectual and social part of civilization) kulturo; c. medium: gelatino; kultiv-medio (por bakterio); -raclass="underline" kultur-ala, -ema; -ed: kultur-oza; erudita; rafin-ita.

culverin: kulebrino.

culvert: pont-eto; aquo-dren-ilo (arka); aquedukto.

cumber: inkombrar, embarasar; -some: inkombr-oza, -ema; jen-anta; (cf. heavy).

cumin: kumino.

cumulate: akumular; -ative: -anta, -iva; amas-ig-iva, -ema.

cuneiform: kuneiform-a, -o.

cunning: ruz-oza, -ema, -acha; art-oza; (ingenious) injeni-oza; (amusing) amuzanta; (clever) habila; to use c.: (intr.) ruzar.

cup: (surg.) ventuz-agar (ulu).

cup: (for drinking) tas-o, (contents) -edo; (ornamental, as for prizes) kupo; (challenge cup) chalenjo; (communion, also calyx) kalico; (of acorn) kupulo; (med.) ventuzo; coffee c.: kafe-taso; cup of coffee: tas-(ed)o de kafeo; c. and balclass="underline" (used in games) bilboketo.

cupboard: armoro; (in a wall) mur-armoro.

cupel: kupelo.

Cupid: amor-deo.

cupidity: gan-em-eso, avar-eso; pekuni-avid-eso.

cupola: (arch.) kupolo.

cupping: ventuz-ag(ad)o; c. glass: ventuzo.

cupriferous: kupr-if-anta.

cupule: kupulo.

cur: hund-acho.

curable: (of sickness) remedi-ebla; (of a sick person) ri-san-ig-ebla.

curaçoa: kuracao.

curacy: vikari-eso; sub-parok-eso.

curare: kuraro.

curate: vikario.

curative: kurac-iva, -ivo; ri-san-ig-iva, -o; remedi-ilo; medikamento.

curator: (as of a museum) (chef-)administr-isto; (legal guardian) kurat-ero, -isto.

curb: (also fig.) brid-agar; pozar la menton-kateno; (fig.) represar, restriktar.

curb: (for a horse) menton-kateno; (of well, of sidewalk) bordo-petro, -mur-eto; c. market: kulis-o; c. broker: -isto.

curculio: kurkuliono.

curcuma: kurkumo.

curdle: (tr., intr.) koagular; -ajo.

cure: (a person) ri-san-igar; (a disease) remediar (also fig.); (intr.) -eskar; (hay) sik-igar; (meat, etc.) marinar (intr.) sal-izar; (correct) emendar.

cure: (getting well) ri-san-igo, -esko; (appliance) remedi-ilo; kurac-ilo; (remedy) remedi-ilo; medikamento; (by doctors) kurac-(ad)o; (curacy) parok-eso; to get c.ed: ri-san-eskar.

curé: paroko.

curfew: fair-extingo-signalo; retret-signalo (od, klosho-signalo).

curia: kurio.

curiosity: rar-ajo; vid-ind-ajo; stranj-ajo.

curious: (inquisitive) kurioza; (things) remark-inda, vid-inda, atenc-inda, stranja.

curiously: (attentively) atenc-ema, -oza; (artistically) art-ema, -ist-ala; (inquisitively) kurioza; c. enough: per remark-inda koincido.

curl: (naturally) lokl-ifar, -eskar; (tr.) -igar; (artificially) (tr., intr.) frizar; (of serpents) torde-volv-ar, -esar; (vines) (inter-plektar); (smoke, waves) ond-ifar; (intr.) vorticar; (cats) pelot-igar, -eskar; c. up: (turn up) trusar.

curl: (long natural tress) lokl-o, (short) -eto; (artificial) friz-ajo, -loklo; (spiral) spiralo; (sinuosity) sinuo; -iness: friz-lokl-eso; friz-eso; -y: lokl- (od, friz)oza, -ema.

curlew: kurlio.

curling-iron: friz-fero.

curling-paper: friz-papero.

currant: rib-o, -iero; dried c.s: korint-o, -i; black c.: kasis-o, -iero.

currency: (circulation) cirkul-(ad)o; (coinage) monet-aro; legal c.: leg-ala monet-o, -aro; paper c.: monet-papero; to give c. to: publik-igar.

current: (circulating) cirkul-anta; (existing) existanta, nuna; c. price: ordinara preco, tarifo; koto; to pass c.: esar admis-ita; (stream) (aquo-)fluo; air c.: aerofluo; c. account: konto kur-anta.

curriculum: studio-kurso; studio-programo.

currier: ledro-prepar-isto.

curry: (leather) preparar (ledro); (a horse) strigl-agar; c. favour: insinuar su en (od, obtenar) la favoro (di); c. comb: striglo.

curse: maledikar; (intr.) blasfemar: (anathematize) anatemar; (intr.) imprekar; to be c.ed with: esar aflikt-ita (da); -ed: maledek-ita, abomininda; odi-eg-inda; mal-ega.

curse: malediko, blasfemo, impreko; (misfortune) desfortun-ajo; des-felic-ajo.

cursive: kursiva (skrib-ado).

cursor: kursoro.

cursory: surfac-ala; ne-profunda.

curt: abrupt, lakonika; bruska; konciza.

curtail: (reduce) diminutar; mikr-igar; (shorten) rekortar; abreviar; de-tranchar; -ment: redukto; de-trancho; depreno; supreso.

curtain: kurteno, -izar; separar per kurteni; (cf. storo; jelozio); c. lecture: spozin-ala reprimand-ado.

curtsy: see courtesy

curvature: (qual.) kurv-eso; (act) -igo; (result) -ig-uro.

curve: kurv-igar, -eskar; (arched) ark-igar, -eskar; (n.) kurv-o, (a bending) -igo; -ed: kurva; hok-oza, -atra.

curvet: (intr.) kurbetar, -o.

curviliniar: kurvo-linea.

curvimeter: kurvimetro.

cushion: kusen-o, -izar.

custard: lakt-ov-ajo; (cf. flado).

custodian: gard-isto, -ero.

custody: gardo; (legal) arest-o, -eso; (prison) karcero; -esko; (detention) enkarcer-eso, -esko; take into c.: arestar ulu; to cause to take into c.: arest-igar; to commit to c.: konfidar ulu, ulo a la gardo (di ulu); in c.: sub gardo, en arest-eso.

custom: (habit) kustumo; (clientèle) klient-aro; (patronage) klient-iz-(ad)o; (social practice) moro; to have the c. of: (intr.) kustumar; customs: dogano; to clear (goods) through the c.s: ek-dogan-igar; c. tax: dogan-pago.

customable: impost-ebla.

customarily: kustumale.

customary: kustum-ala; ordinara; (cf. mor-ala).

customer: kliento; kompr-anto, -ero; to get c.s for a house: klient-izar; ugly c.: mala hom-(ul)o.

custom-house: dogan-eyo (od, domo), (institution) -o.

customs-officer: dogan-isto.

cut: (off, through) (de-)tranchar; (partially) sekar; (to make first cut or incision) entamar; (curtail) rekortar; (c. to form, as cloth, wood, metal) taliar (cf. skultar); (in parts) part-igar; (cleave) fendar; (intercross) (inter-)kruc-umar; inter-sek-ar; (wound) vundar; (slight) refuzar (od, evitar) ri-konocar; ruptar relati kun ulu; c. cards: tranchar la pako; cut one’s teeth: dent-ifar; cut a figure: posturar kom; cut capers: (intr.) kapriolar; fol-lud-etar; c. into conversation: inter-ruptar la parolado (di ulu); c. off: (intercept an enemy) interceptar, klozar la retret-voyo; cernar; c. short: (work) ces-igar; c. down: (fell) abatar; falchar; (lessen) diminutar; mikr-igar; c. low: (a dress) dekoltar; c. out in figure: taliar; c. one’s way: apertar (violente) pas-eyo; c. across: sequar la maxim kurta voyo; (intersect) inter-kruc-umar; c. into pieces: dis-tranchar (en peci); pec-igar;c. in: (incise) incizar; c. and dried: antee par-pens-ita; entee preparita; preparita por la okaziono; c. and thrust: espad-agar (od, frapar) pinte e tranche; c. off: (intercept) interceptar; (separated) separar (de), -esar; (with instrument) de-tranchar, amputar; (game) trakar; c. smalclass="underline" mikr-igar; (with lines) hachar; c. out: ek-tranchar, -taliar; extirpar; (by plan) (en-) taliar; (debar) excluzar (de, ek); c. out for: nature fac-ita por; nature adapt-esar (por, ad); c. up: dis-tranchar; hakar; c. wood: tranchar la ligno; c. in facets: facet-izar; c. straight down: eskar-igar; tranchar infre; c. into crescent shape: sesgar (cf. dekoltar); c. close down: rez-igar c. the throat of: egorjar (ulu).