Мескĕн çамрăк хĕрарăм хăй пекех йăваш упăшкине тем пек юратса пăрахнă. Хунямăшĕн хаярлăхне упăшкишĕн те, пĕчĕк ачисемшĕн те чĕмсĕррĕн тӳснĕ. Пĕррехинче, упăшки йывăр чирлесе выртсан, çамрăк хĕрарăм, çĕрле хунямăшĕнчен вăрттăн çурта çутса, турăш умне чĕркуçленсе ларнă. «Эй, турăçăм, аи тив Сахара, пĕчĕк ачасене шелле. Эп вĕсене пăхса ӳстереймĕп, хаяр карчăк çисе ярать мана. Ан тив Сахара, ун вырăнне ман мĕскĕн чунăма йышăн», — тесе куççуль юхтара-юхтара пуççапнă вăл. Илтнĕ пуль туррп мĕскĕн хĕрарăмăн хурлăхлă сăмахне. Сахар сывалнă, анчах кĕçех, тăваттăмĕш ачине (виççĕмĕш ывăл ача) йывăр çуратнă хыççăн, унăн çамрăк арăмĕ вилсе кайнă. Амăшĕсĕр юлнă пĕчĕкки аптраман, асламăшĕ ăна килĕрен йăтса çӳренĕ, кăкăр пама пăрахман хĕрарăмсене тупса, кăкăр ĕмтернĕ. Чăн пĕчĕкки вырăнне тенĕ пек, Сахарăн тепĕр пĕчĕк ывăлĕ, иĕчĕкки умĕнхи, сасартăк вилнĕ. Çапах урçа Сахарăн виçĕ ача юлнă-ха.
Иккĕмĕш хут авланма Сахара тата йывăртарах пулнă. Амăшĕ хаяр карчăк, ачисем пĕчĕккĕ. Кам пытăр çав урçана качча? Çапах пĕр хĕрарăм, яппун вăрçи вăхăтĕнче тăлăха юлнă салтак матки, Сахарпа мăшăрланма килĕшнĕ. Тепĕр хуйхă тата: пуп вĕсене венчет тумаеть. Лисукăн упăшки яппун вăрçинче «песвĕç» çухалнă иккен, вăл вилни çинчен пĕлтерекен хут çук.
Пуп Сахара Хусана архяерей патне кайса йăлăнма канаш панă. «Вăл хут туса парсан тин венчет тума пултарап», — тенĕ. Çук, Хусана кайман Сахар.
— Пирĕн ват асаттесем венчетсĕр те лайăх пурăннă, — тенĕ вăл амăшне. — Эсĕ мана туйсăр авлантартăн, халь эпĕ хам туйсăр-венчетсĕр авланап.
Ватăлса кăшт йăвашлана пуçланă амăшĕ хирĕç сăмах чĕнмен. Лисука ӳкĕте кĕртме йывăртарах пулнă. Лисук вырăс турринчен те мар, халăх сăмахĕнчен хăранă. Вара Сахар иккĕленчĕк хĕрарăма кăшт улталанă. «Тепĕр çултан укçа çитерсе Хусана мар, Мускава çити кайса килĕп. Килĕшӳ пулсан, венчечĕ пулĕ-ха вăл. Халăха та çапла калăпăр», — тенĕ. Лисук халех пĕрлешме килĕшнĕ вара.
Сахар иккĕмĕш хут авланнă хыççăн çулталăк иртнĕ çĕре Круни карчăк сасартăк вилсе кайнă. Çĕрле, пĕр ĕçкĕрен таврăннă чух, кĕпер çинчен Чулçырма çыранĕ айне татăлса аннă вăл. Хăшĕ-пĕри Круни карчăка такам юрнех çырап айне тĕртсе янă тесе те калаçнă. Анчах тĕплĕн пĕлекен пулман.
Куляннă, макăрнă Сахар, çав вăхăтрах тата хăйне ирĕке тухнă çын пек туя пуçланă. Елĕкех пурнăçа улăштарасшăн пулиă вăл, — амăшĕ ирĕк паман. Халь вара, «ирĕке тухсан», Сахар çĕр чавса, тар юхтарса пурăнас мар тенĕ. Вăл, икĕ лашарап пĕр лашнне сутса, хуларан граммофон, примус тата «çиçĕм» лампа туяиса килнĕ. Тĕлĕнтермĕш те усăсăр япаласем. Примусне Лисук чĕртме вĕренеймен, «çиçĕмне» çиçтерме хăранă. Арăмĕ макăра-макăра йăлăннине пăхман Сахар, Пасарлăяла куçса кайнă, арăмĕпе хĕрачине ирĕксĕрлесех майралла тумлантарнă.
Сахара качча тухнăшăн Лисук ӳкĕне пуçлать, хунямăшĕ кăра çилĕллĕ пулин те, унпа килĕшкелетчĕ-ха вăл. Халĕ акă Сахарăн хăйĕн пуçтахлăхĕ палăрчĕ.
Унччен тапак туртман, эрех ĕçмен упăшки амăшĕ вилнĕ хыççăн туртма та, ĕçме те пуçларĕ. Ку та темех марччĕ-ха. Анчах Сахар, урă чух ашшĕ пек йăвашскер, пĕр-ик черкке сыпсанах амăшĕ евĕрлĕ пуçтахланса каять: чарăнма пĕлмесĕр сӳпĕлтетет, юрлама тытăнать, чăркăшланса, кампа та пулин тытăçса кайма та хатĕр. Ун пек чух сăмах ан чĕн вара: çӳçреи сĕтĕрсе илме пăхать. Çынсен ĕçки виçĕ куна пырать, Сахар эрнесĕр чарăнмасть.
Венчете тăман Лисук, тен, Сахара пăрахса, тăван ялне таврăнĕччĕ те, Сахариа вăл пĕр ача тума ĕлкĕрнĕ-çке, халь тата каллех йывăрланнă. Якаль хĕрĕн тăлăх ачисене те хăйĕнни пекех юратать тата. Çапла, юратса-тарăхса пурăнма пӳрнĕ ĕнтĕ ăна.
Майра тумĕ те хăртать Лисука. Сахар хăй тата вырăсла кăна мар, хула çынни пек тумланма пуçларĕ. Унăн шурă вараланчăк кĕписене çуса ĕлкĕреймĕн. Юрать-ха, çав шурă кĕпе-йĕмне сайра хутра çеç тăхăнать вăл — ĕçкĕ-çикĕсенче.
Хăйĕн ĕçкĕ эрнине ирттерсе янă хыççăн Сахар, хула тумне хывса, шорник тумне тăхăнать. Умне тахçанах вараланса пĕтнĕ, тир пек хытса кайнă саппунне çакать. Каçса кайсах ĕçлет вара Сахар. Çавăнпа ĕçĕ те ăнать унăн. «Лаша тумне» уиран хитре çĕленине чаплă купцасем те курман. Чапĕ те пĕр вырăнта тăман иккен унăн, пĕтĕм тавралăха сарăлнă. Таçти-таçти ялтан тĕрлĕ пуянсем ĕç килсе параççĕ Сахара, ун патне нимĕç-колонистсем те, тутар-пушкăрт мăрсисем те çӳрекен пулчĕç.