Выбрать главу

Як толькі (і хто толькі) не спрабавалі зламаць Статкевіча. І рэжым, і свае — чаго вартая адна гісторыя з сацыял-дэмакратыяй.

А ён не ламаецца. Трымаецца. І, бач ты, — усьміхаецца.

Статкевічу як байцу надзвычай пасуе ўсьмешка — яна ўмомант ператварае грубаватага вайскоўца ў зухаватага шляхціца і толькі падкрэсьлівае гвардзейскую стаць... Яму пасуе прозвішча Статкевіч!

Ад такіх людзей нават геройства чакаеш як нечага само сабой зразумелага.

А зараз.

У турме бліжэй чым дзе да Бога. Бо тут чалавек найцясьней з уласным сэрцам.

Таму героі не адбываюць там пакараньне, а гартуюць сэрца. Кшталтуюць свае крокі ад дзьвярэй да акенца, адчыняюць замкі ды засовы ў саміх сабе, каб аднойчы, сярод ворагаў, жанчын у сьлязах, у болю і ўціску, празь іх зноў раптам адкрыўся Той, хто Адзін цярпеў за нас усіх.

24 жніўня 2013 г.

LXXIX. ЧАКАНЬНЕ АДКАЗУ

Адказваючы яму,

Ісус спытаўся:

чаго ты хочаш ад Мяне?

Марка 10:51

Доўгі званок. Пранізьлівы. Патрабавальны. Такі ж самы, як на пад’ём ці праверку. Пачынаюць грукаць дзьверы на першым і другім паверхах, тупат ног па калідорах, шоргат на лесьвіцы.

— Віктарына?..

У актавай зале, якую дзяжурка дагэтуль імянуе ленкомнатай, дзе ў любым кутку цябе гіпнатызуе партрэт Рыгоравіча і ў кратах граюць блікі сонца, прасеянага скрозь лісьце, хлопцы ды мужыкі рассаджваюцца на патройных секцыях складных савецкіх крэслаў і заціхаюць.

— Хто з герояў Бібліі сядзеў у турме?

— Назавіце самую сьветлую кнігу Сьвятога Пісьма.

— Ісус, укрыжаваны, крычыць: «Божа Мой, Божа Мой, чаму ты Мяне пакінуў?..» А сапраўды, чаму?

Зь сёлетняй вясны ў сьпецкамендатуры нумар сем адбываюцца біблійныя сустрэчы. Двойчы на месяц у нядзелю, сярод дня або пад вечар прыязджаюць браты зь евангельскіх цэркваў.

Брат Мікалай — баптыст, колішні гарманіст, чарнобыльскі ліквідатар; пахаваў сваіх набрынялых радыяцыяй таварышаў, а сам застаўся жывы, каб сьведчыць пра Хрыста; перапісваецца з шасьцю пажыцьцёва зьняволенымі; піша вершы, у тым ліку і па-беларуску; прапаведуе і грае на акардэоне.

Яшчэ адзін брат — Мікалай, але ўжо пяцідзясятнік, высокі, з высакародным абліччам, сьнежнай сівізной і пякучымі вачыма, што за саветамі цярпеў за веру, — глыбокім барытонам сьпявае псалмы.

Брат Слава, той самы, што працаваў і сьведчыў у нас на складзе запчастак, чытае Біблію і тлумачыць: проста, ясна, робіць паўзы, каб дайшло.

Мая справа — біблійная віктарына напрыканцы.

— Колькі разоў Ісус перамяняўся?

— На якіх мовах у Пружанах чытаецца ўголас Евангельле?

— Пакажыце, дзе шукаць Валадарства Нябеснае.

Прызы пераможцам за слушныя адказы адмысловыя. Акрамя, само сабою, кніг ды паштовак зь евангельскімі цытатамі, цукерак ды сокаў — шарык для пінг-понга, улюбёнай гульні каменды; дэфіцытная лямпачка (калі ў пакоі перагарэла — цішком выкручваюць, натуральна, у кухні або прыбіральні, і робіцца цёмна ўсім); шасьцілітровік чыстай пітной вады — бо тутэйшую, іржавую, толькі фільтраваць.

Пытаньні трэба падабраць так, каб адказ трапляў у сэрца. Біблія Сёмухі — па-беларуску, але затрымкі з адказам дзеля перакладу ў думках у хлопцаў ужо няма. Форма не напружвае, засталося галоўнае: сутнасьць.

А сутнасьць простая. Хочаш збавіцца? Хочаш жыць вечна? Хочаш на неба?

Маўчыць каменда. На пытаньні адказвае, на малітву дружна ўстае, але маўчыць.

Куплін — зусім не Малое Сітна. Евангелізацыя вакол сьпецкамендатуры аж віруе. Абавязкова прыязджае айцец Ігар з пружанскай Спаса-Праабражэнскай царквы, распавядае пра веру ды ставіць фільмы.

Наш айцец Сяргей з Новых Засімавічаў пераконвае цьверазець. Мінскі аўтапрабег «Беларусь для Хрыста» з канцэртам... Хрысьціянскія працоўныя

атрады, маладзёны, што дапамагаюць цэрквам будавацца і парадкаваць гаспадарку...

Евангельскі гурт «Добрая вестка» з бусам гукавой апаратуры, песьняроўскім шматгалосьсем і дачкой саліста, якая акампаніруе бацьку на некалькіх інструментах. Берасьцейскі ксёндз з парафіянінам-падлеткам, які сьпявае хрысьціянскі рэп.

Пастар мінскай «Царквы Ісуса Хрыста» дасылае евангельскую газету «Колокол», кнігі пра першыя крокі ў веры і ацаленьне ад залежнасьцяў. А вось і вядомы бард Аляксандр Чарпакоў, якога тутэйшыя бандыты памятаюць як Чарпака, увесь у наколках, распавядае пра сваё навяртаньне басам мацёрага уркі— вернік у законе з хрыплаватымі сьпевамі пра грэх і нябёсы ды пяшчотнымі вачыма.