Выбрать главу

18. pri Hrolf KraUi Uaj rego Adils

Estas alia rakonto, kiu ekzemplas la bravecon de Hrolf Kraki. Tiu reĝo regis en Uppsala*, kiu nomiĝis Adils*. Li havis kiel edzi- non Yrsa*, patrinon de Hrolf Kraki. Li havis konflikton kun reĝo Ali*, kiu regis landon en Norvegujo . Ili decidis pri batalo inter si sur la glacio de tiu lago, kiu nomiĝas V^nir*. Reĝo Adils sendis mesaĝon al Hrolf Kraki, sia boparenco, ke li venu por lin subteni kaj promesis soldon al ĉiuj liaj armeanoj dum la ekspedicio. Sed la reĝo mem ekhavu tiujn tri objektojn de valoro, kiujn li elektu por si en Svedujo .

Reĝo Hrolf ne povis iri pro milito kontraŭ la Saksianoj, sed li tamen sendis al Adils siajn dek du berserkojn . Inter ili estis Bodvar Bjarki* kaj Hjalti la Brava*, Hvitserk la Impeta*, Vott*, Veseti* kaj la fratoj Svipdag* kaj Beigud*. En tiu batalo falis reĝo Ali kaj granda parto de lia armeo Tiam reĝo Adils deprenis de li morta la kaskon Hildisvin* kaj lian ĉevalon, kiu nomiĝis Hrafn*.

Tiam la berserkoj de Hrolf Kraki petis sian soldon, tri funtojn da oro por ĉiu, kaj krome ili postulis, ke ili alportu al Hrolf Kraki tiujn valorajn objektojn, kiujn ili elektis por li . Tiuj estis la kasko Hildi- golt* kaj la kiraso Finnsleif*, kiu ne estis penetrebla per armiloj, kaj tiu orringo, kiu estis nomita Sviagris*, kiun posedis la prapatroj de Adils. Sed la reĝo rifuzis doni ĉiujn tiujn objektojn, kaj ankaŭ ne pagis al ili la soldon.

La berserkoj iris for kaj estis tre malkontentaj pro tia traktado kaj diris al Hrolf Kraki, kiel staras la afero. Li tuj komencis sian vojaĝon al Uppsala, kaj kiam li estis lokita siajn ŝipojn en la rivero Fyri*, li rajdis al Uppsala kaj akompanis lin liaj dek du berserkoj, ne havantaj permeson de protekto

Lia patrino Yrsa lin bonvenigis kaj kondukis lin al privata ĉam- bro, sed ne en la reĝan halon. Grandaj fajroj estis tiam faritaj por ili kaj medo alportita por trinki Tiam eniris la homoj de reĝo Adils kaj metis amason da ligno sur la fajron, farante ĝin tiom flamanta, ke la vestoj de Hrolf kaj liaj homoj ekbrulis, kaj diris: «Cu tio estas vera, ke Hrolf Kraki kaj liaj berserkoj fuĝas ne de fajro, nek de fero?»

Tiam Hrolf Kraki salte ekstaris kaj ili ĉiuj. Tiam li diris: «Ni al- donu ankoraŭ pli al la fajroj en la domoj de Adils,» kaj prenis sian ŝildon kaj ĝin ĵetis sur la fajron kaj saltis trans la fajron, dum brulis la ŝildo, kaj plie li diris: «Ne fuĝas tiu de fajro, kiu transen saltas.» Tiel same faris ĉiu el liaj homoj, kaptis tiujn, kiuj pliigis la fajron kaj ĵetis ilin sur la fajron .

Tiam alvenis Yrsa kaj donis al Hrolf Kraki kornon de besto ple- nan de oro kaj kun ĝi la ringon Sviagris kaj petis ilin forrajdi al la armeo. Ili saltis sur siajn ĉevalojn kaj rajdis malsupren sur la kampojn de Fyri*. Tiam ili vidis, ke reĝo Adils alrajdis ilin kun sia armeo plene armita kaj volis ilin mortigi. Hrolf Kraki tiam elpre- nis la oron el la korno per sia mano kaj dissemis ĝin sur la vojon . Sed kiam la Svedoj tion vidis, ili elsaltis el la seloj kaj prenis ĉiu el la oro kiom li povis . Sed reĝo Adils petis ilin rajdi plu kaj rajdis mem plej rapide. Lia ĉevalo nomiĝis Slungnir*, la plej rapidkura el ĉevaloj. Tion vidis Hrolf Kraki, ke reĝo Adils rajdis jam proksi- me al li, tenis tiam la ringon Sviagris kaj ĵetis al li kaj rajdis mem plej rapide . Reĝo Adils rajdis al la ringo kaj ĝin kaptis per la pinto de sia lanco kaj surglitigis ĝin sur la pintingon. Tiam Hrolf Kraki retrorigardis kaj vidis ke li sin klinis. Tiam li diris: «Nun mi igis kliniĝi la plej potencan inter Svedoj »

Pro tio oro estas nomita semoj de Kraki aŭ de la kampoj de Fyri."

19. Prí la batalo de Hjadníngar

Batalo estas nomita 'Ventego aŭ neĝvetero de Hjadningoj'* kaj armiloj 'fajro aŭ batiloj de Hjadningoj', kaj estas pri tio la sekvanta rakonto

Estis reĝo nomita Hogni*, kiu havis filinon nomitan Hild*. Si es­ tis forrabita de reĝo nomita Hedin*, filo de Hjarrandi*, kiam reĝo Hogni estis foririnta al konferenco de reĝoj. Sed kiam ĉi tiu aŭdis, kaj lia regno estis atakita kaj lia filino kaptita, li iris kun sia armeo por serĉi Hedin kaj tiam aŭdis, ke li ŝipiris norden laŭ la bordoj. Kiam Hogni venis al Norvegujo, li ricevis pri tio informon, ke He- dis veliris okcidenten trans la maron . Tiam Hogni veliris post li tute ĝis la Orkadoj. Kaj kiam li venis al tiu insulo, kiu nomiĝas Haey*, li tie trovis Hedin kun sia armeo . Tiam Hild iris renkonti sian pat- ron kaj proponis al li kolĉenon kiel kompenson fare de Hedin, sed tuj aldonis, ke Hedin estas preta batali kaj ke Hogni ne povu atendi de li ian ajn cedon. Hogni respondis abrupte al sia filino, kaj kiam ŝi revenis al Hedin, ŝi diris al li, ke Hogni ne volas interkonsenton kaj petas lin prepari sin por batalo. Kaj tion ili faris ambaŭflanke kaj suriris la insulon kaj aranĝis siajn armeojn al batalo . Tiam

Hedin vokis al Hogni, sia bopatro, kaj proponis al li interpaciĝon kaj multan oron kiel kompenson. Tiam Hogni respondis: "Tro mal- frue vi tion proponas, se vi volas interpaciĝon, ĉar nun mi elingigis la glavon Dainsleif*, kiun forĝis gnomoj, kaj mortigas homon je ĉiu fojo, kiam ĝi estas nuda kaj neniam maltrafas je frapo kaj ne­ niu vundo resaniĝas, farita de ĝi." Tiam diris Hedin: "Glavon vi laŭdas, sed ne venkon; kaj tion mi opinias, ke ĉio estas bona, kio fidele servas sian mastron."

Tiam ili komencis tiun batalon, kiu estas nomita 'batalo de la Hjadningoj' kaj batalis ili dum la tuta tago. Kaj en la vespero la reĝoj suriris siajn ŝipojn. Sed Hild iris en la nokto al la falintoj sur la batalkampo kaj revivigis per magio ĉiujn, kiuj estis mortaj. Kaj en la dua tago la reĝoj reiris al la batalkampo kaj batalis, kaj ankaŭ tiuj, kiuj falis en la antaŭa tago. Kaj kontinuis tiel en ĉiu tago, unu post alia, ke ĉiuj, kiuj falis kaj ĉiuj armiloj, kiuj kuŝis sur la batal­ kampo, kaj ankaŭ ŝirmiloj, ĉiuj tiuj turniĝis al ŝtonoj. Sed je tagiĝo ekstaris ĉiuj mortintoj kaj batalis, kaj ĉiuj armiloj estis tiam taŭgaj. Estas tiel dirite en iuj poemoj, ke la Hjadningoj daŭrigos la batalon ĝis Ragnarok .

Notoj

La Edda de Snorri Sturluson Mallongigoj Uaj simboloj troveblaj en la "Notoj"

ĉ. ĉirkaŭ

ĉap. ĉapitro

Gg Notoj pri Gylfaginning

isl islande

kp . komparu

lat. latine

plur. pluralo

sing singularo

t e tio estas

vd. vidu

* nedokumentita historia vorto

Notoj prí Gylfagínníng

1

Gylfaginning, la Mistifiko de Gylfi . La nomo estas kunmetita el ginning, "delogo, trompo, mistifiko" (de la verbo ginna, delogi, trompi, mistifiki) kaj la persona nomo Gylfi. En la fino klariĝas, ke ĉio spertita de Gylfi en lia vizito al la Azoj, ne estis realaĵo, sed iluzio, mistifiko.

Gylfi, mitologia reĝo en antikva Svedujo .

Azoj, isl . tâsir [ajsir], sing . ás [aŭs], la antikvaj dioj de Skandina- vio kaj Islando. Ci tie la nomo prefere rilatas al mitologiaj reĝoj, kiuj poste leviĝis al la nivelo de dioj. (La Esperanta formo Azoj estas registrita en Ordbok Svenska-Esperanto de Ebbe Vilborg por distingi ĝin de aso, ludkarto)

Gefjun, la donacema, el isl . gefa, doni, donaci. Ci tie "vaganta viri­ no", poste unu el la Azinoj, kredeble origine diino de fekundeco.