Выбрать главу

Мирмалик аз хаёлбандӣ хаста гашту дигар орому осуда нишаста натавонист ва кӯлоҳ бар сар ниҳода, чун сарви сари чашма қомат барафрохт. Айнан дар ҳамин лаҳза дарвозаи чӯбини дутабақа калон кушода шуду ба саҳни қалъача аробаи соябондори самарқандӣ даромад. Нидои омиронаи «Меҳмонҳо омаданд!» ҷамъи хидматгузорону канизонро ба по хезонд.

Нигина пас аз фуромадани Шакархонум бо дастгирии канизакон чобук ба замин ҷаҳиду аввал ба атроф нигарист, то донад, ки ба куҷо омадаасту истиқболгиранда кист? Дар байни язакҳо чеҳраи зебо ва рӯйи гарми Мирмаликро диду гул-гул шукуфт ва байте аз Низомӣ бе ҳеҷ истиҳола ба забон овард:

Дигарбора булбул ба боғ омадаст,

Парӣ пеши равшан чароғ омадаст!

Мирмалик ҳадаҳа ба истиқболи вай шитофту аз талъати гулнигор мисли ташнаи лабхушки ба оби зулол расида хуррам гашт ва таъкиди Ҷалолиддинро фаромӯш карда, бо хушҳолӣ байти ҷавобӣ гуфт:

Нуқлам ҳама шуд шаккару бодом, ки дилбар

Бо чашми чу бодому лаби чун шакар омад!

Байтбараки шавқангез язакҳоро писанд омад ва аз ҳар ҷониб нидои «Ҷуфт шавад!» ба гӯш расид.

Аммо сарязак дигар имкон надода, ҳазломез гуфт:

— Шакару бодом дар доруззиёфат! Аввал хонаи хобу истироҳатро интихоб кунед, баъд ба хони зиёфат биёед. Ками мою карами шумо!

Нигина бо табассуми гарм дили он ҷавон нарм гардонду пурсид:

— Чаро ба Хуҷанд нарафта, ин ҷо фуруд омадем?

— Фармони шоҳаншоҳи олам бартар аз ҳама суханҳост!

— Оре, мо ҳама зердастему фармонпазир. Лекин сабаби дар канори шаҳр манзил гирифтани мо чист? Оё Хуҷанд ором аст?

– Ҳама ҷо орому осуда аст, эй бону! Шумо ҳам ором гиред ва кӯфти роҳ бароред. Рафтем ба таҳона!

Канизакон бору бунаи меҳмонҳоро бардоштанду Нигина ва Шакархонум бо дили нохоҳам аз қафои онҳо ба таҳона даромаданд. Сарязак аз ҳаракати онҳо чашм наканда, назди Мирмалик омаду оҳиста сабаби ташриф наовардани шоҳзода Ҷалолиддинро пурсид. Ҷавоби мухтасарро ҳарисона гӯш карду бо таассуф сар ҷунбонда, «Оббо, дар Утрор кори нохуб шуд» гӯён, бо сари хам муддате пешу қафо қадам зад. Аммо ҳуши Мирмалик ба Нигина банд буд ва барои сӯҳбат баҳона меҷуст.

Ин мушкилро худи сарязак осон кард:

— Шукри Худо, ки меҳмонҳо бе шикасту рехт ба манзил расиданд, — гуфт бо табассуми рӯякӣ. — Ин хушхабарро дар Хуҷанд бесаброна интизоранд. Ҳар чӣ зудтар шунаванд, бештар хурсанд мешаванд!

— Иншоаллоҳ хурсанд мешаванд! Ба ман аз Манкбурнӣ амр шудааст, ки як масъалаи муҳимро ба самъи кабутари ҳарам расонам.

Сарязак саволомез ба ҳамроҳони Мирмалик нигарист. Оне, ки аз шеваи бародарӣ баҳра бардошта буд, шитобон лаб ба гуфтор кушод:

— Оре, валиаҳди муаззам шеър хонданду илова намуданд, ки «сухан санҷида гӯед ва ягон ҳарфи зиёдатӣ ба забон наоред»…

— Кадом валиаҳд??!

Сарязак аз забони Мирмалик навгонӣ дар давлатдориро шунида, хеле хурсанд шуда, ду орзуманди муштоқро лаҳзае танҳо гузошт. Мирмалик ғанимат будани ҳар лаҳзаро ба ҳисоб гирифта, аз Нигина сидқан узр пурсиду гуфт:

— Барои шустани гуноҳи ман оби Сайҳун камӣ мекунад, лекин Худо шоҳид, ки гунаҳкори бегуноҳам ман! Ба шири модар қасам мехӯрам, ки чанд лаҳза пеш, дар ними роҳ аз омадани ту воқиф шудам.

— Наход?! Аммо мани қишлоқӣ ангоштам, ки бар васли ман ташнаед ва дар таҳонаи лаби чашма ҷойгир кардани ман тахайюли шумост…

— Таҳонаи Деҳмой нақшаи қаблан тарҳрезишудаи Хоразмшоҳ аст. Яқин вай хаёли нопоке дар замир дорад, лекин ба Худо қасам, ки саҳеҳ намедонам…

— Аз ин муомила дили ман ҳам сиёҳ шуд. Чӣ бояд кард?

— Дигар сустӣ карда наметавонам! Бе ягон тарсу андеша мушт бар даҳани шер хоҳам зад!!

— Илтиҷо мекунам, худро ба даст гиред. Шумо тан ба куштан диҳед, ман чӣ кор мекунам?!

— Хуб, ҳар чӣ фармоӣ, он кунам. Ҳозир ба Хучанд баргашта, ба хушию хубӣ дарди дили худро ба Ҷалолиддин фошофош мегӯям. Агар фаҳмаду одамгарӣ кунад, умрбод вайро ҳалқабаргӯш шавам. Агар нафаҳмаду дастобрези падар шавад, мушти гарони ман гурзи гарон шавад:

Бо мушти гаронсангу ханҷоли тез,

Сару дасти ғаммоз кунам рез-рез!

Шери Хуҷанд дигар ҳарфе нагуфтаю нашунида, шитобон аз қалъача бадар рафт…

* * *

Рахши шабранг ва рамузфаҳм назди дарвозаи қалъача нафасе қарор истода, бо оҳанги хайрбод шеҳа кашиду чун тири партоб шитобон ба роҳ даромад ва соҳибашро дар аввали шаб ба Хуҷанд расонд. Мулозими навбатдор дарҳол ба истиқбол шитофту Мирмаликро ба тахти маҳтобӣ — айвони гулкорӣ дар соҳили Сайҳун овард, ки Султон Ҷалолиддин он ҷо интизор менишаст.