I маладыя рабілі што хацелі. Святло запал i лі амаль ва ўсіх пакоях першага i другога паверхаў. На ўсю ваколіцу грымела музыка — тая музыка, якую ён, стары кансерватар, ненавідзеў гэтак жа, як многае іншае, што падкідвалася праз акіян вось такім вадзімам, такім учарашнім школьнікам, якія пісалі сачыненні пра высокія матэрыі, класічных герояў, пра свае жыццёвыя мары. I вось ix мара...
Горка i брыдка было старому чалавеку. Плакаць хацелася. Пасадзіў сябе ў будку i чытаў «Тры сястры» Чэхава. Раней глядзеў у тэатры i асаблівага захаплення не меў, а тут папрасіў жонку прывезці што-небудзь пачытаць. Галіна прывезла том п'ес, бо лічыла «Чайку», «Тры сястры», «Вішнёвы сад» вяршыняй сусветнай драматургіі: Шэкспір, Мальер, нават Талстой — значна ніжэй; настаўніца не даказвала гэта вучням, але сваіх дзяцей, мужа, блізкіх пераканала.
— Сядзі, Адась, пад соснамі i чытай Чэхава. Смутак ix, сясцёр, i смутак мой зліваюцца, мне робіцца лягчэй.
Адам разгарнуў том i прачытаў словы Вяршыніна: «Через двести, триста лет жизнь на земле будет невообразимо прекрасной, изумительной».
«О Божа! Стала жыццё хоць трохі лягчэйшым праз сто гадоў? Ад гэтай лірыкі? А праз дзвесце? Што будзе праз дзвесце? Паляцім на Марс? Можа, i паляцім. Але ці стане чалавеку лягчэй жыць? Ці знікнуць боль i смутак? Войны, голад?»
Каб не гэтая дурная музыка, што аглушыла лес, пасёлак, з Чэхавым ён забыўся б на ўвесь бардак, які робіцца навокал i ўвогуле ў свеце. Вось яно — «изумительное» жыццё!
Вадзім званіў удзень з горада, прасіў напусціць у басейн вады. Вада была там, нагрэлася ад ліпеньскай спёкі, ён сам «умацоўваў нервы» — акунаўся раніцой.
Ведаў, што пасля музыкі i каньяку палезуць купацца.
Выглядваў у акенца. Убачыў: пайшлі ўсе разам. Купацца, безумоўна, будуць разам, церціся адно аб аднаго ў невялікім басейне, як карпы ў магазінным карыце.
«Няхай робяць што хочуць, мяне не датычыць».
Паглыбіўся ў чытанне, узрадаваны, што наступіла вязкая, што мёд, вячэрняя цішыня.
Але не вытрымаў.
«Трэба глянуць. Каб падагравальнік не ўключылі. Спаляць. Чужое дабро, а шкада».
Але не пайшоў праз дзверы памяшкання, дзе размяшчаўся басейн. Пайшоў праз гараж. Ад гаража ключ Прытока чамусьці даверыў.
З гаража дзверы вялі ў вузкі накой, які гаспадар, калі паказваў свае збудаванні, назваў чамусьці «сакрэтным». Хоць што ў ім сакрэтнага? Тут стаялі нізенькі столік i два старыя крэслы.
З «сакрэтнага» — ход у сауну, у парыльню з трохпрыступкавым «лежаком» з габляваных бярозавых дошак. Можаш — лезь на самы верх, не можаш — грэйся ўнізе.
З сауны — дзверы ў басейн. Дзверы былі адчынены. I Адам Фадзеевіч убачыў тое, чаго не бачыў ў самых амаральных фільмах — брыдкую сексуальную оргію.
Усё гэта было настолькі нечалавечае i так абразіла чалавечую сутнасць старога, што яму захацелася закрычаць на гэтых адзічэлых жывёл. Але інстынкт самааховы прымусіў падумаць, што ў сваім звярыным экстазе яны проста ўтопяць яго. Загінеш не за нюх табакі.
— Цьфу! Брыдота!
Чым жа скончыцца такая оргія?
Стаміліся «героі». Селі на бар'ер басейна ўсе шасцёра. Адна з путан яшчэ раней дастала з рыдыкюля доўгую, як бы самаробную, цыгарку. Запаліла, зацягнулася. Другая крыкнула:
— Эй, глядзі, не выцягні ўсю. Мы цябе ведаем.
Курыльшчыца перадала цыгарку ёй. Тая — Вадзіму. I так, седзячы, без слоў, жанчыны i мужчыны глыбока зацягваліся. I вочы ix пачыналі блішчэць, як у катоў. Наркотык!
Адкрыццё такое не толькі абурыла Адама Фадзеевіча — пэўным чынам спалохала. Не ведаў i не думаў, што нетолькі недзе там, у амерыках, але i ў нас так труцяць сябе наркотыкамі. Людзі з вышэйшай адукацыяй — Вадзім прынамсі.
Моцна ляпнуў дзвярамі. Спадзяваўся, што грук разгоніць гэты прытон. Дзе там! Яшчэ добрую гадзіну не выходзілі з басейна. А потым зноў аглушальная музыка з катэджа i жаночы віск. Адам пастукаў у дзверы:
— Спыніце музыку!
— Дзед! Не лезь не ў свае справы. I не падглядвай за маладымі. Зайздросціш? Сорамна старому!
Сапраўды, навошта яму лезці не ў свой агарод? Захацеў перавыхаваць тых, хто апынуўся ў балоце? Апусці рукі, дзед!
Раніцой дзяўчаты выскачылі чарадой не на вуліцу — у лес. Хлопцы выходзілі па адным, як пабітыя сaбакі. Вадзім пайшоў апошні. Заглянуў у будку, папярэдзіў:
— Дзед! Ты ж глядзі! Шануй сваё месца. Твая хата з краю.
— Мая хата з краю.
— На табе ключ, прыбяры там. Насвінячылі мы.
Але Адам Фадзеевіч не стаў прыбіраць. A ўдзень прыехала гаспадыня. Агледзела «парадачак», не стрымалася, прыйшла ў будку, паскардзілася: