“Бабка! — павіскваў ён і сьціскаў яе да касьцей, як зімовы холад. — Паехалі дамоў. Нявеста мая... Бабка...”
Нарэшце ён павярнуўся да тоўстага і без асаблівых намаганьняў кінуў яго да бабчыных ног.
“Кожны гад чужому грошу рад. Вазьмі яе за руку”.
Філіп заплакаў.
“За руку”.
Філіп хацеў ускочыць, але ня змог, паваліўся на калені.
“Вазьмі маю бабку за руку”.
Вочы Крывічаніна зрабіліся мутныя-мутныя.
Мы ня ведаем, што далей было на белай віле, калі яна апусьцела. Хутчэй за ўсё, тут адчыніўся салён прыгажосьці. Паўсюль, дзе быў андартальскі лес, рыхтаваліся да запаветнага дня — і хацелі сустрэць яго ва ўсёй сваёй чалавечай красе. Выставіўшы напаказ усе свае слабасьці, павярнуцца сьпешчанымі, сьпечанымі салярыямі тварамі да цемры і паверыць апошні раз, што над вершалінамі гэтага лесу ўсё ж пануе сіла, якой ніхто ня можа супрацьстаяць. Паверыць і сысьці ў зямлю, як вада. Вярнуцца да вапнавых кар’ераў, адкуль усё пачыналася.
А можа, на белай віле пасяліўся іншы доктар. Доктар, якому ніхто ня верыў. Доктар зь ягонымі апаратамі, пігулкамі, тамографамі і кнігамі. Да яго хадзіла ўсё менш гасьцей. Дарагіх гасьцей — бо хіба бываюць іншыя госьці пры сыстэме страхавой мэдыцыны.
Вядома толькі адно. Па нейкім з паветраных мастоў, якія дазваляюць людзям у гэтай частцы андартальскага лесу дзяліцца магіяй і прыгажосьцю, ступалі, трымаючыся за сьпінкі сядзеньняў, жаніх і нявеста. Маці села каля ілюмінатара. Жаніх, выцягнуўшы ногі, уладкаваўся ў праходзе. Стуардэса пачала сваю пантаміму. Самалёт разьбегся і ўзяў курс на поўдзень.
Паляцела бабка ў ноч — як нехта ў сьпіну штурхнуў. Дрэмле пад завываньне машыны крылатай, вочы адплюшчыць — жаніх яе побач сядзіць, у адну кропку ўтаропіўся. Бяссоны Крывічанін. Бо ніхто на Крыўі ня сьпіць, дух сьцеражэ, той, што можа час распрасьці, усё назад вярнуць. Да чыстага лесу.
“Бабка, — паўтараў жаніх, лежачы каля яе ў нумары рымскага гатэля. — Бабка. Нявеста мая. Богам суджаная. Пацярпі. Засталося зусім ужо трошкі. Мы з табой мусім быць цярплівыя, як багі. Перад намі вечнасьць, бабка. Вечнасьць”.
Горад, што раскінуўся за акном, ведаў толк у старасьці. Ніхто ня мог сказаць, адкуль ён узяўся, а калі б і змог, дык не паверылі б. Прасьцей было сказаць, што яго знайшлі ў музэі, гэты горад, які глядзеў на старую Бянігну і яе жаніха і разумеў, што яны задумалі.
Горад-бабка. Горад-шаптуха. Горад, які даўно хоча сьмерці — ды ніяк ня можа. Горад-стары забойца.
“І ты, бабка, калі сілу мне сваю аддасі, зробішся горадам, выставіш над зямлёй свае косткі, людзям прытулак дасі. Усе гарады на бабчыных касьцях стаяць, — казаў ёй жаніх, любуючыся выглядам з акна, і гладзіў бабчыну руку, гладзіў так асьцярожна, быццам баяўся, што яна рассыплецца зараз. — Маладыя гарады — гэта і не гарады зусім. Горад мусіць састарэцца, каб сілу мець. Стары горад маладую кроў п’е і ніяк напіцца ня можа. Тут, у Рыме, некалі старыя мужчыны ў Калізэі зьбіраліся, каб кроў маладых глядыятараў піць. І маладзелі, маладзелі, выйгравалі для сябе на гэтых гульнях яшчэ трошкі жыцьця — і ніхто не пераймаўся, што грэх гэта. І кроў пілі, і спэрму падлеткаў, а, бабка, як табе? — бо ніхто старым рабіцца ня хоча. Столькі сілы прапала, бабка... Столькі сілы ў крыві ўтоплена... Ненавіджу кроў...”
Ён узіраўся ў горад за акном, яму на імгненьне здалося, што ня бабка ляжыць побач зь ім на ложку, а маладая ды доўгавалосая дзяўчына, сапраўдная крывічанка, якая ведае і разумее, пра што ён кажа — вось падымецца зараз, заказыча сваімі пасмамі сьвятлявымі, засьмяецца ручаіным сьмехам, ды вянок на яго надзене. Такой і была Алеся, была — пакуль не забраў ён яе да сябе на Крыўю.
“Ненавіджу кроў... Ніколі ні кроплі ні праліў. Бо ня веру ў іхнага бога хрысьціянскага, юдэйскага, крывавага. Я, бабка, калі кроў бачу — непрытомны раблюся, гемафобія ў мяне, бабка... А яны кроў любяць... Без крыві жыць ня могуць. Усё іхнае хрысьціянства — адна тоўстая крывяная каўбаса!”
Ня вытрымаў, забегаў па пакоі, замільгаў, крыламі залопаў — касавурачы на бабку вачыма сваімі зыркімі. Як ангел у пакой заляцеў.
“У нас, славянаў, тых, хто Ведай валодае, старых тапілі. Старых ани перерахувати, ани передерживати, всех старых дедов вытопити — гэта закон старажытны, славянскі. Ня я прыдумаў, у кнізе гістарычнай прачытаў. Баяліся старых, сілы іхнай баяліся. А я цябе не баюся, бабка. Кахаю цябе. Як зямлю, кахаю, як сьмерць, як корань свой родны... Толькі на такой сіле і расьцьвіце Крыўя, тая, што я знайшоў. А дзе душа чыстая, там і кроў ачысьціцца.