Бянігна слухала яго спагадліва, гладзіла па шчацэ, па руцэ, па грудзях калючых: паслалі маладога хлопца з такім мяном прыгожым бадзяцца па андартальскім лесе, а хто паслаў: немцы ды мэрыканцы. Зусім ашалелі людзі ў андартальскім лесе, усё ім няймецца, столькі лішняга назьбіралі, што ажно з вушэй прэ. Вось і мітусяцца, прыдушаныя, разгубленыя, сьцежак ня ведаючы, крыві не шкадуючы. І такое ім у галаву прыходзіць, што ня дай бог. Скінулі чалавека зь неба, як ангела, але чалавек ня ангел, нават кот, калі з такой вышыні кінуць, разаб’ецца насьмерць.
Не пасьпеў Парашуціст да зямлі нагамі дастаць, як зразумеў, што прадацельства праізашло. Чакалі яго ў лесе, даўно чакалі, гналі праз гушчар, як жывёлу, але жывёла ў неандартальскім лесе сама ўкрыцца можа, а чалавеку сьцежкі таемныя адкуль знаць? Хто яго на тыя сьцежкі запаветныя пусьціць? Падстрэлілі Парашуціста, але ня так каб насьмерць, лёгка, збоку ды навылёт. Здароўе маладое, дык і пашчасьціла яму ўцячы, усю ночку бег празь лес, як, куды, сам ня ведае. Рацыю згубіў, усё згубіў, так расказваў Бянігне першы муж і так ужо ўбіваўся па той рацыі — не раўнуючы як па сваёй Беларусі.
З аповедаў ягоных выходзіла, што не адзін ён быў у тым аэраплане, і недзе ў лясах блукаюць і іншыя Парашуцісты. Муж яе казаў пра гэта з такой надзеяй, што Бянігна і сама паверыла, што ня сёньня, дык заўтра зьбяруцца ў яе хаце восем хлопцаў, усе як на падбор, усе блакітнавокія, сьветлавалосыя, зь дзіркамі ў баках. Такія, як яе Парашуціст, і будуць яны жыць усе разам, у спакоі і згодзе. І праўда, паверыла была Бянігна, што вось такі й будзе ейны лёс: на бераг хадзіць досьвіткам, лішняе ад хлопцаў сваіх у неандартальскі лес адносіць і пра Беларусь няшчасную вечарамі слухаць. Але ўсё выйшла іначай.
Праз два дні выйшаў зь лесу чалавек, не малады парашуціст з крыламі за гордай сьпінай, а непрыкметны такі дзядзька ў шэрай кепцы. “Гэта па мяне”, — узрадавана кінуў Бянігнін муж і выскачыў з хаты. Не пасьпеў ён з тым дзядзькам у кепцы парукацца, як зь лесу іншыя выскачылі, усе ў форме, усе адзін за другога прыгажэйшыя хлопцы, і ўсе салдаты, наставілі ружжы, пачалі андартальскімі словамі лямантаваць, быццам кожны зь іх вялікі начальнік. Забрахалі сабакі, застагнала возера, перакуліла на сябе неба, каб ня бачыць, што дзеецца, уздыхнуў лес, крыкнулі зьдзекліва вароны, рассыпаўшыся па місцы блакітнага туману, і куст парэчкавы схіліўся пакорліва, нібыта ведаў, што зараз будзе.
Кінуўся Бянігнін муж да халоднага возера, босымі нагамі па тым самым пясочку, дзе яна зь ім ляжала, і замест крылаў вырасьлі ў яго крэпкія, бліскучыя плаўнікі. Ударыўся ён галавой аб азёрнае люстэрка, паляцелі аскепкі Бянігне ў вочы, так, што яна з таго часу на сонцы кепска бачыць. Трэснула неба, і возера трэснула, так і глядзіцца яна з таго часу ў іх і сябе маладую не пазнае. Бо што далей было, яна хоць і помніць, але ўспамінаць ня любіць. Парашуціст ейны ўжо да сярэдзіны даплыў, калі раптам стрэліў хтосьці з салдатаў, а можа, і ўсе разам. І муж яе, які перабіраў нагамі так павольна, быццам па небе плыў, абмяк, зачарпнуў ротам ваду, зрабіў глыток, потым яшчэ адзін, доўгі, і ўрэшце напіўся, замёр, павіс на азёрных хвалях.
“Гатоў”, — сказаў камандзір.
Патапталіся тыя мужчыны ля возера, проста па беражку, дзе Бянігна ляжала, паспрабавалі па чарзе ваду, але лезьці пабаяліся. Сказалі чакаць, скора прыедуць, і зьніклі ў лесе.
Бянігна села чакаць. Так і сядзела, чакала, пакуль муж яе сам да яе не падплыў, выйшаў на бераг, лёг да яе на калені, і не было ў ім больш нічагусенькі лішняга. Закапала яна яго пад парэчкавым кустом, разам з парашутам ягоным, падмяла пясок і ўсе сьцежкі, быццам у хаце прыбралася, а калі прыехалі па мужа і не знайшлі ні цела, ні крылаў ягоных мэрыканскіх, калі пачалі яе распытваць і рацыяй пужаць, расказала ім пра віры: азёрныя, нябёсныя, жаночыя, усе.
Больш да яе ніхто з уласьці ня соваўся. А яна, год за годам ходзячы ў неандартальскі лес, ведала, чыё лішняе нясе — бо прыяжджалі да яе тыя людзі, што мужа яе першага загубілі, то адзін, то другі, і яна нічога не казала, лячыла, насіла іхнае лішняе ў лес да сухога пня, каб маглі яны яшчэ трошкі пратрымацца ў андартальскім лесе. Там, дзе чалавек слабы і злы робіцца, і кожную хвіліну толькі і думае, як яму іншага загубіць, а самому застацца, пажыць яшчэ, бо ў андартальскім лесе ўсё — зарана, усяго мала, і ўсяго хочацца. Дык ці вінаваты ў гэтым хто? Што ня ведае сьцежак, што ня можа спыніцца, што мусіць абрастаць лішнім і жудасным.
Пра другога мужа Бянігна шмат ня памятала. Ведала, што прыехаў ён да яе на трактары. Паспрасіў палячыць — ды так і застаўся. Шмат Бянігне давялося тады пабегаць па неандартальскім лесе. Бо любіў яе другі муж лішняе, ой, любіў. Толькі яна адно аднясе — ужо зноўку бегчы трэба, людцы тыя зь неандартальскага лесу на яе касавурыцца пачалі: што ж ты, жанчынка, бегаеш, чытала яна ў іхных вачах, спатыкнешся некалі, упадзеш тварам на сьцежку, іншым замінаць будзеш. А можа, і не казалі ёй такога іхныя вочы-вугельчыкі, можа, яна сама прыдумала, чытаць яна ўмела, ды толькі вялікімі літарамі, дзьве клясы за немцамі скончыла, дый каб чытаць, трэба акуляры было надзяваць, а яны ў яе позна зьявіліся. З паперы чытаць — адно, а ў неандартальскім лесе па вачах туркаў гэтых — зусім другое. Так яна і бегала па сваіх вусьцішных сьцяжынах, а муж яе другі тым часам толькі і гойсаў па лесе андартальскім, каб лішняга сабе прыдбаць. А неўзабаве сказаў, што ўсё ягонае на ім і яна каб не чапала, сказаў, каб яна ў сраку ішла са сваім лячэньнем, ведзьма бяззубая, а ён сабе маладую знойдзе.