3 чаго б так падрабязнічаю, спытаецеся? Буду шчырай: сапраўды, маю намер успомніць адзін з даўно мінулых эпізодаў, які найбольш характарызуе А.Р.Лукашэнку. Тады яшчэ па Беларусі блукаў непалоханы прывід дэмакратыі. А гэта значыць, што сродкі электроннай і масавай інфармацыі грашылі не стопрацэнтнай хлуснёй, ахова прэзідэнта выконвала свае прамыя абавязкі, а не ізалявала яго ад людзей, і тыя маглі часам задаць хвалюючае пытанне, а не адрэдагаванае, як цяпер. Я тут згадваю час, калі прэзідэнцтва ў Беларусі адлічвала свае першыя месяцы. Тады людзі задавалі шмат пытанняў Аляксандру Рыгоравічу. Былі сярод іх і так званыя "не ў брыво, а ў вока". Напрыклад, такое вось:
— Чаму гэта вы, Аляксандр Рыгоравіч, такі вялікі цагляны плот вакол хаты ў Рыжкавічах будуеце?
Тады да мантажу гутарак прэзідэнта яшчэ не дадумаліся і яны тыражаваліся "ўжывую". Таму праскочыў і адказ прэзідэнта (я па радыё яго пачула). Аляксандр Рыгоравіч так шчыра здзівіўся, што я, калі б не бачыла яго на ўласныя вочы каля тых рыжкавіцкіх рыштаванняў, абавязкова паверыла б у ягоную шчырасць.
— Не можа быць! Упершыню пра гэта чую. Калі гэта сапраўды так, неадкладна дам загад спыніць усе работы.
Кожны дзень, а то і па некалькі разоў на дні праходзіла я каля хаты Лукашэнкі. А пасля яго заявы стала яшчэ больш уважлівай. Сапраўды, загад быў адразу дадзены і пачуты кім трэба. Гэта адчувалася па яшчэ большым ажыўленні вакол хаты: збудаванні вакол яе пачалі расці яшчэ шпарчэй. А працаўнікоў у мэтах эканоміі часу, каб не вазіць дамоў, часова пасялілі ў былым памяшканні канторы калгаса імя Леніна — на адной вуліцы з прэзідэнцкай хатай.
У першы прэзідэнцкі час Аляксандр Рыгоравіч вельмі любіў наведвацца на Шклоўшчыну. Часцяком, нават не зазірнуўшы ў свой рыжкавіцкі дом, імчаў да матулі ў вёску Аляксандрыя. Ну, а калі ўжо заязджаў у Рыжкавічы, то з-за міліцыі было не прабіцца: службоўцы стаялі нават паўз новы плот — ледзь не праз метр адзін ад аднаго. І на двары іх хапала. І на розных прылеглых вулачках-закавулачках. Не ведаю, якія пачуцці зведвалі іншыя сяльчане. А я,праходзячы міма, адчувала сябе ў той момант у поўнай бяспецы і міжволі напявала пад нос: "Моя милиция меня бережёт..." Няправільна спявала, праўда? Трэба было так: "Моя милиция Его бережёт".
Надта любіў наведацца ў родную вёску ледзь не ў кожны выхадны і сын прэзідэнта Віця. Ды не адзін, за ім імчаліся на адной, а то і на дзвюх машынах ягоныя целаахоўнікі. Я тады недаўмявала: ну няўжо Аляксандр Рыгоравіч не ведае, што столькі бензіну спальваецца Віцем і для Віці! І ўсё з-за аднаго дня, каб наведацца ў вёску з далёкага Мінска. Калі не ведаў А.Р.Лукашэнка, дык мог без асаблівых цяжкасцей даведацца, што якраз у той час Шклоўшчына, як ніколі датуль, зведвала моцны бензінавы голад: ледзь не заміралі ў гаражы "хуткія дапамогі", толькі па самых касавых маршрутах выязджалі аўтобусы, ледзь не з усімі вёскамі райцэнтр прыпыніў якія б то ні было зносіны... Паказальным у гэтым плане быў саўгас "Гарадзец". Ён да такой ступені выбраў свой бензінавы ліміт, што не меў магчымасці вывезці з фермаў на маслазавод надоенае малако. Яго скормлівалі нават бадзяжным сабакам, залівалі ўсе свабодныя ёмістасці, і ўсё роўна значную колькасць не было куды падзець, таму вылівалі проста на зямлю. Старажылы дзяліліся ўражаннямі, што дагэтуль ніколі ў жыцці яны не бачылі малочных рэчак.
Калі такое было ў прэзідэнцкім, "патрыцыеўскім" саўгасе, дык у радавых, напэўна, і таго горш. Толькі такія падрабязнасці былі строга засакрэчаны. І калі б не сябры ды знаёмыя, нізавошта б і мне не даведацца пра гэтыя факты.
Калі аднойчы ў рэдакцыі гэта абмяркоўвалі, я вызвалася правесці журналісцкае расследаванне ў саўгасе "Гарадзец". Мой рэдактар узмаліўся:
— Да пенсіі хоць дацягнуць дай. Тады пішы што хочаш.
СІРЭНА
Ой, як хутка ляціць час! У прамым сэнсе, жыццёвым, і — працы над маімі ўспамінамі. Кожны раз, калі я бралася выкладаць іх на паперу, па-новаму радавалася, што, нарэшце, адважылася гэта зрабіць. Ажно на сэрцы лягчэй стала. І шчаслівай сябе пачуваю, што адхрысцілася ад А.Р.Лукашэнкі яшчэ да ягонага трыумфу. Мне праўда, усё роўна баліць: радзіма ж любая мая пакутуе... Не сорамна толькі. Бо я не мацавала гэты рэжым.