— Распранайся, у мяне душна, — сказала манашка і пачала здымаць свой чорны ўбор.
Пад ім аказалася белая доўгая кашуля з даволі глыбокім выразам і пышнымі аборкамі на рукавах.
— Хочаш, я здыму і кашулю? — спытала манашка.
— Не трэба, — азваўся Богша. Яго нешта непакоіла.
— Цяпер ты, мабыць, не сумняваешся, што я жанчына? — засмяялася манашка.
Сумнявацца і праўда не даводзілася. У выразу кашулі відаць была смуглая баразёнка, што тулілася між двух белых пагоркаў грудзей. Ды і ўся постаць манашкі — жаноцкая, прывабная. Нават твар, які пад хусткай выглядаў драбнаватым, цяпер у абрамленні светлых мяккіх валасоў здаваўся прыгожы і мілы.
— Ты хіба заўсёды тут жывеш? — спытаў Богша.
— Не, я жыву ў Спаскім манастыры.
— А тут?..
— Будзеш многа ведаць — рана састарышся. — Манашка абняла Богшу, і вельмі нават парыўна. Ён таксама абхапіў яе, моцна прытуліў, адчуў, як манашчыны вусны прыпалі да ягоных. У Богшы закружылася галава, і ён упаў бы, але яна падхапіла яго на рукі.
— Выпі маё дыханне, — ужо лежачы на палацях, папрасіў ён манашку, бо ніколі яшчэ не адчуваў такой насалоды ў зямным існаванні, як цяпер, калі манашка цалавала яго. У яго аж млела, аж заходзілася ад любасці сэрца, а цела набывала бязважкасць.
— Праўда, я харошая, — прылашчыўшыся, спытала манашка, хоць пытаць было і не трэба, бо Богша знемагаў ад пачуцця. — Не заплюшчвай вачэй, мілы, паглядзі, якая я ладная, якія прыгожыя мае грудзі, мае ногі. Хіба ты бачыў калі такія грудзі? А якія яны крэпенькія, як грушы лясоўкі! Пацалуй мяне ў шыю, вось тут, дзе трапеча жылка...
— Памаўчы, не гавары, — папрасіў Лазар Богша, цалуючы манашку ў белую шыю. — Божа мой, дзеля гэтага варта было памерці на лёдзе суйскага возера! Ах, якое ж гэта шчасце любіць цябе!..
Час, жыццё, існаванне, той і гэты свет — усё, што некалі мела сваё значэцне, цяпер не існавала для Богшы. Ім запанавала каханне, дзеля якога ён гатоў быў тысячу разоў паміраць у пакутах і тысячу разоў уваскрасаць, каб зноў пакутаваць і кахаць.
Усяму, зрэшты, прыходзіць канец. Лазар Богша расплюшчыў вочы: у цішыні было выразна чуваць, як нехта спрабуе адчыніць дзверы. Манашка ў адно імгненне саскочыла з палацяў і яшчэ больш спрытна накінула на сябе чорнае адзенне.
— Прытаіся і маўчы, — шапнула яна Лазару Богшу і закідала яго аўчынамі.
Лазар Богша ўсё ж ухітрыўся пакінуць невялікую шчылінку, праз якую можна было хоць адным вокам назіраць за тым, што робіцца ў келлі.
Феадора адкінула драўляны завал. На парозе ў клубе густой пары паявілася даволі высокая мужчынская постаць у аблавухай шапцы і мядзведжай дублёнцы, калі так можна было назваць шырокую хламіду, больш падобную на каўказскую бурку, чым на дублёнку са славутага мястэчка Моталь.
— Здароў будзь, княжа, — схіліўшыся ў паклоне, нараспеў павіталася манашка. — Я ўжо думала, што ты не прыйдзеш...
— Мог і не прыйсці, — адказаў мужчына, абдзіраючы з вусоў і кідаючы на падлогу звонкія лядзяшы.
— Распранайся, княжа, — Феадора забрала ў князя шапку, хламіду, павесіла на калок.
Цяпер Лазар Богша ўбачыў нестарога, хоць і з сівізной у валасах, мужчыну, апяразанага мячом, у суконным каптане, суконных штанах, увабраных, здаецца, у валёнкі. Ногі князя былі недаступны Богшаваму воку.
"Хто ж цяпер княжыць у Полацку? — задумаўся Лазар Богша. — Мабыць, Рагвалод. А можа, не Рагвалод, а Расціслаў Мінскі, сын славутага Глеба, які пераняў ад бацькі Усяслава круты нораў і ўсё жыццё варагаваў з Кіевам, ды так і загінуў палоннікам у стольным горадзе. Дык хто ж з іх? Рагвалод ці Расціслаў?.."
Лазар Богша і сам не разумеў, навошта яму ведаць, хто з князёў завітаў у келлю дзіўнай манашкі, больш падобнай на блудніцу, чым служку бога. Абодва князі, здаецца, былі бездары, пра абодвух засталіся ў гісторыі скупыя радкі ў летапісах. Наліха яшчэ забіваць сваю памяць лішняй інфармацыяй, і так яе замнога абрушылася на беднага чалавека дваццатага стагоддзя. Але нешта як бы свярбела. Усё тая ж чалавечая цікаўнасць, якая прывяла свет да атамнай бездані. Лазар Богша ўжо не мог супакоіцца, пакуль не спадзе з тайны апошняя покрыўка. Ён навастрыў увесь свой слых і ўсю ўвагу.
— Чаго клікала, Кажына? — спытаўся князь, спрабуючы абняць манашку.
"Дык яна яшчэ і Кажына, — усміхнуўся Богша. — Бач ты!.. Манашка, разведчыца, шпіёнка, агент нумар... Стоп, стоп! Тут, напэўна, шпіёнаў яшчэ не дадумаліся нумараваць..."
Манашка адвяла князеву руку.
— Богша зрабіў крыж Прадславе, — сказала яна такім прыглушаным, таямнічым голасам, якім, мабыць, Далес дакладваў Трумэну, што і ў рускіх ёсць атамная бомба.