І чайкам гойдацца няма на чым,
і процьмы баязліўцаў асмялелі:
палоняць берага пясок і мелі –
ляжаць упокат праведны з благім.
Ні дна б яму, ні ночы!..
Трызубец крабы точаць...
Нептуне! Ці ж радкамі перадам,
як ружавеюць пад усмешкай лета
прапорцыі чароўных дам
і ножкі пульхных дзетак?
ДА МОРА
Разгорнешся... А сіл няма стрымаць
ні голас твой, ні ўспененае цела.
Убачу першы знак – малы грабеньчык белы –
і буду разам з чайкамі чакаць
з тужлівым пачуццём уражлівай істоты
на твой жыцця суровы пераказ.
І з горыччу пытаць (ужо каторы раз!):
– Хто я? І што – ты?
Нязменны зор шляхі. Палярная вяла,
каб перасільваў, колькі сіл хапала,
свой страх, твае бясконцыя валы.
І плакаў узрушаны, пазнаўшы кліч жытла –
дрыготкі твар агню на родных скалах.
Я, велічны. І ўсё ж такі малы!..
***
Ужо вецер ветразі ўзялі. І першы вал,
што нарадзіўся там, за шэрым небасхілам,
ударыў, у свае паверыў сілы
і знік, і зноў цалуе шчокі скал.
На рэйдзе, дзе іх, велічных, трымае
фундамент ім патрэбны – глыбіня,
застылі, тоячыся на экране дня,
пяць сілуэтаў у арэолах чаек.
І раптам – рэзкі свіст. І шторму зыркі знак
трапечацца на клоціку*, а ўзняцца – аніяк.
Пад кілем мрок. Над ім – гарачыня
машынных сэрцаў непамернай сілы.
Той вечны бой, у якім усё няма
наяўнай перамогі – каменя магілы!
* Клоцік – частка карабельнай аснасткі для вывешвання сігналаў сцяжкамі.
НА ЧУЖЫНЕ
Як Базыль ў паходзе канаў,
ўсё старонку сваю спамінаў...
У бухту на захадзе сонца
белыя яхты зайшлі.
– Ці не бачылі вы зямлі,
па якой я сумую бясконца?
Тут апошні прытулак мой.
Вам – толькі ад шторму ўкрыцца.
Вам – пашэнціць. А мне – мо прысніцца
куст каліны над ціхай вадой?..
Ля гары, што завуць Аю-Даг,
тлеюць косці паўночных бадзяг...
За якія ж, мой Божа, грахі?
Што ў серцы збалелым нясуць
гневу полымя, горычы ртуць,
ціхі сум саламянай страхі?..
***
Разета (некалі Давідаў знак нясла...)
рыпіць счарнелаю, палушчанай фанерай.
Крапчае брыз... І сцёбае без меры
фасад з бясспрэчнасцю пячаці мастака.
Ну што ж вы, сцены сінагогі ўзнёслай,
прытулак скрынкам з-пад спажыўтавару?!
Вам, векапомным, ці да твару
усё, што саткалі часу кросны?
На лавачцы стары: ужо болей не сагнуць,
лагоднае, семіцкае аблічча.
Драмаў у зацішку. Цяпер, здаецца, ліча
тых птушак, што аліўку скрозь нясуць...
О, камяні! Што з вамі робіць час,
з якім нічога мы зрабіць не можам!
***
Пакутнікам
еўпатарыйскага дэсанта
1942 года
На хісткія трапы. На борт –
у жалезнае чэрава тральшчыка.
Са штыкамі – на панцыр кагорт.
За дзень заўтрашні.
За жаданы ў спёку глыток.
За ўсё, што на пірсе пакінуў.
За дзяцей. За ўзбярэжжа пясок.
За ўсіх – за Радзіму.
У кулямётаў захлёбісты брэх.
У мінаў д’ябальскі рогат.
Песня Вашых пакут – не памрэ!
Ваша смерць – Перамога!
Ну,вот мы и на месте,у конца земли,
в безлюдном скифском,дальнем и
глухом краю...
Эсхіл “Праметэй прыкаваны”
(Пераклад С.Апта)
Паслушная Уладзе Сіла беззаганная
Даставіла яго сюды па найвышэйшаму загаду.
Ён богам быў. Ды ўпісана: “За здраду”.
І росчырк – Зеўсавай рукою змацавана.
Што месца тое выбрана няблага –
Ў дзесяту кнігу ўпішацца севілай:
Дражніць яго тут мора будзе сілай;
Рваць пасланец; і мучыць смага!