Бу көннәрдә эш кими төшәр дип килен тынычланса да, хезмәтче белән Галәү казан бушар дип шатлансалар да, Мәрфуга абыстай, ашта ашаганга ышанып, кунакны ач калдырмыйм дип, һаман ике аш ашатудан туктамаганга, икесенең дә өметләре бушка чыкты.
Кияүләр кунакка чыга башлау белән, Галәү өчен тагы бер уңайсызлык артты: суканың иң кызу вакыты булса да, ике сабан белән сукалап тизрәк икешәрләргә керешергә теләсә дә, кияү мулла остазбикәсе белән урам буеннан селкенеп җәяү йөри алмаганга, бер ат һәрвакыт өйдә калдырылды. Тагы, кайвакытлар аштан соң кыр карап керәселәре килгәнгә, трантасны һәрвакыт майлап, хәзер итеп тотылырга тугры килде. Эшнең иң кызу вакытында кайнар ашсыз атналар үткәрү никадәр авыр булса да, атыны алып аны кулсыз кеби калдыру тагы авыр тоелды. Ул:
– Кем булганнар? Әллә хан угылы белән хан кызымы? җәяү бара алмаслармыни? – дип каршы тормакчы булса да, Мәрфуга абыстай:
– Угылым, ни сөйлисең? Кияү мулламы? Кияү мулла, авыз селкетеп, урам буенча җәяү йөрсенме? Син аны Әхмәди малае дип белдеңме? – дигәнгә, Галәү, никадәр сөйләп, суканың катыга калуыны исбат итәргә теләсә дә, бер мәгънә чыкмады: ат калды, казан бушамады, йир ката килде.
Урак өстендә дә кияү сыйлау белән мәшгуль булганга, килен өйдән китә алмады. Коры-сары белән торудан туеп беткәнгә, хезмәтче, качып, кыр ягына китте. Бөтен кырда Галәү үзе калды. Элгәреге елларда үзләре ура торган йирләрне дә кешегә бирергә тугры килде. Эшнең иң кызу вакытында гына, орлык өчен көлтә китерергә тотынганда гына, он бетте. Кияү сыйлый-сыйлый сата килгәнгә, тарттырырга арыш беткәнгә, Галәүнең бабасыннан бер йөк арыш потка пот алынды. Алай-болай көлтә кертеп орлык ясарга өлгермәделәр, тагы кияү килүенә оны-тозы, мае-чәе, дөгесе беткәнгә, ике йөккә төяп, яңа арыш белән Галәү базарга китте. Урак кыйбат булганга, биреп урдырырга дигән акчалар кияү сыйларга киткәнгә, Садыйк абзыйның бу ел урагы муллалардан да соң бетте.
Уҗым кыры чуарланып беткәндә, Галәү беренче чәчү белән чыкты. Чәчүгә чынлап кереп китеп тәменә генә йитә башлаганда, тагы мулла кияүне барып алырга кирәк булды. Тагы ике көн бушка үтте. Ул, шул бушка үткәннәрне түләр өчен, көне-төне сөрә башлады. Ләкин өйгә кайтканда аш булмау, шул ашсызлыкның җәй буе баруы аны көчсезләтте: ул, кыйнап ташлаган кеби булып арып, иртәгесен урыныннан калка алмый башлады. Килен дә эштән чыкты: ул, һәр көнне ике мунча якса да, башыны уарга вакыты булмаганга, бетләде, кер юарга көне йитмәгәнгә, Галәү дә, үзе дә икешәр атна алмаштырмаенча кия килгәнгә, бөтен өст-башлары кергә, былчыракка батты. Вакытында ашатучы, караучы булмаганга, Галәүнең угылы да чуаннар, кычыткылар чыгып авырды. Садыйк абзый да әллә нәрсәгә бөкерәя төште. Кияү мулла гына өшәнмәде: ул тазарганнан-тазарды, кызарды, тулды.
Ашлык яхшы уңган булса да, Садыйк абзый, кибән калдырсаң да файда итеп булмый, җәй бәһасе кыйбатрак булса да, аның өлешене генә тычкан да кисеп бетерә дип, кибән калдыра алмады. Кияү мулланы тәрбия кылу, кияү мулланы сыйлау аның югыны ашаганга, сарысыны сауганга, аның хәле чагайганнан-чагайды[254].
Мәрфуга абыстай гына үзгәрмәде. Ул хәзер бөтенләй башка җырлар җырлый иде: ул мужик халкының мулла-мөәззинне карамавыннан зарлана, гошер биреп, малыны хәләлләмәенчә ашавына ачулана, ил-көндәге бозыклыкларны шуннан күрә, хатын-кыз мәҗелесендә «гошерсез мал хәрәм була-фәлән» дигән сүзләрне мулла хатыныннан да еш ычкындыра иде. Ул, дөресте дә, кияү мулласына быел булган сигез арба гына гошергә ачулана, шул затсыз авылның мужикларыны тирги, мужикларның шул оятсызлыкларына исе китә иде. Шул гошердән сүз чыкканда, ул:
– Карт, болай калдырырга ярамый, анлар яшь кешеләр бит, әллә никадәр кирәкләре бар. Гошереңне чыгармасаң, мал хәләл булмас, – дип, төгән дип, картны, бигрәк Галәүне, кияү муллага гошер бирергә, муллага биргән кеби, җилдән соң урылганнан начар гына бер арба түгел, тәмам гошер, ун арбага бер арба бирдерергә тели иде. Мулла кияү юк вакытта, аны Саҗидә дә куәтли иде. Ләкин Галәү: